Ахлоқсизлик жамиятимиздаги қора доғдир
Бугун ёш авлоднинг комил инсон бўлиб вояга етишлари учун барча шарт-шароитлар ва имкониятлар яратилган. Бундан унумли фойдаланган кўпгина ёшлар порлоқ истиқбол сари дадил қадам ташлаб, ўзларининг бахтли келажагини бунёд этиш йўлида чуқур билим олмоқда, касб-ҳунар эгалламоқда.
Лекин гуруч курмаксиз бўлмаганидек, ёшлар орасида, қолаверса вояга етмаганлар орасида қимматли вақтини тамаки чекиш, нос отиш, спиртли ичимликлар ичиш, қиморбозлик қилиш каби қатор иллатлар, бемаъни машғулотлар билан ўтказадиган, ота-она, маҳалла-кўй ва мактаб, коллеж жамоалари назоратидан четда қолган ёшлар афсуски орамизда бор. Сўнгги ўн йил ичида мобил алоқа ва глобал интернет ахборот тармоғининг шиддат билан ҳаётимизга кириб келганлиги бизнинг кундалик турмушимизда катта қулайликлар туғдириши билан бирга ёшлар тарбиясида салбий ҳолатларнинг юзага келишига олиб келмоқда. Ҳали яхши-ёмонни, оқ-қорани аниқ танимаётган ёшлар, ўспиринларнинг ўта қизиқувчанликлари ҳавас ва иштиёқлари туфайли виртуал оламнинг зарарли, ёшлар тарбиясини бузувчи беҳаё йўналиш ва оқимлари гирдобига тушиб қолмоқдалар. Натижада мана шундай тарбияси издан чиқаётган ўсмир ёшлар томонидан ҳуқуқбузарлик ва бошқа турдаги ахлоққа зид ғайриижтимоий хатти-ҳаракатлар юз бериб, оилалар, мактаблар ва маҳаллалардаги маънавий-ахлоқий соғлом муҳитга маълум даражада путур етмоқда.
Ўзбекистон Республикасининг "Вояга етмаганлар ўртасида назоратсизлик ва ҳуқуқбузарликлар профилактикаси тўғрисида”ги Қонуни бу каби салбий ҳолатларнинг олдини олишда ҳуқуқий асос бўлмоқда.
Илмий тадқиқотлар ҳамда амалий кузатувлар, тажрибалар жараёнида вояга етмаганларнинг ахлоққа зид ғайриижтимоий хатти-ҳаракат содир этишларига энг аввало ота-оналар томонидан фарзандларини назоратсиз қолдиришлари, фарзандлар тарбияси билан жиддий шуғулланмасликлари ҳамда таълим-тарбия бериш бўйича мажбуриятларини лозим даражада бажармасликлари асосий сабаб бўлиб қолмоқда. Шу ўринда халқимизнинг: "Қуш уясида кўрганини қилади”, деган пурҳикмат нақлининг бежизга айтилмаганини яна бир бор чуқур ҳис қилиш мумкин. Зеро, муҳтарам Президентимизнинг "Юксак маънавият – енгилмас куч” асарида таъкидланганидек: "Агар ота-она оилада ўзини тутишни билмаса, ахлоқ-одоб бобида фарзандларига ўрнак бўлиш ўрнига ўзини салбий томондан кўрсатадиган бўлса, бу ҳолат, табиийки, бола маънавий оламининг шаклланишига салбий таъсир кўрсатади, вақти-соати келиб, унинг характерида инсон деган номга нолойиқ, хунук бир одат сифатида намоён бўлади”.
Яна таъкидлаш жоизки, вояга етмаганларнинг ахлоққа зид бўлган ғайриижтимоий хатти-ҳаракатларининг олдини олиш, биринчидан, уларнинг ота-оналари ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар, шунингдек, вояга етмаганларнинг таълим- тарбиясига масъул бўлган субъектлар билан профилактик ишларни оқилона тўғри йўлга қўйиш, иккинчидан, ички ишлар органларининг профилактика инспекторлари ва фуқаролик жамияти институтларининг мазкур соҳадаги ўзаро ҳамкорлик фаолиятини янада такомиллаштириш талаб этилади.
Бугунги кунда таълим муассасалари, ҳуқуқ-тартибот ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш органлари, жойлардаги давлат бошқаруви органлари, фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари зиммасига вояга етмаганлар ўртасида маънавий-ахлоқий, маданий-маърифий йўналишдаги тадбирларни мунтазам равишда амалга ошириб бориш бўйича аниқ вазифалар юклатилган.
Профилактика инспекторларининг вояга етмаганлар орасида ахлоққа зид ғайриижтимоий хатти-ҳаракатларнинг олдини олиш фаолиятида якка тартибдаги профилактик чора-тадбирларнинг аҳамияти катта.
Профилактика инспекторлари ўз хизмат ҳудудида ахлоқсизлик фаолияти билан шуғулланувчи ва ушбу ҳуқуқбузарликларни содир этишга мойил бўлган вояга етмаганлар билан якка тартибдаги профилактика ишларини мунтазам равишда изчиллик билан олиб боришлари зарур ҳамда бу иш доимий кундалик вазифа бўлиб қолиши керак.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
