Томорқа хонадон хазинасига айланяпти

Азалдан меҳнаткаш, тиниб-тинчимас, ишнинг кўзини биладиган халқимиз ҳар бир қарич ердан унумли фойдаланишни ўрганган. Бекорчидан ҳамма безор бўлганидек, ҳамиша бирор ишнинг пайида, ҳаракатда бўлиб келган. Шу боис юртимизда дастурхонлар тўкин, хонадонлар файзли, меҳмондўстлик эса халқимизга хос фазилатга айланган.

Сўнгги йилларда мамлакатимизда томорқадан самарали фойдаланишга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Ҳукумат ташаббуслари асосида иссиқхоналар қуриш, токзорлар барпо этиш, иқлимга мос экинлар етиштириш каби йўналишларда амалга оширилаётган ишлар ўз самарасини бермоқда. Бу жараёнда кўплаб оилалар ўз томорқасидан юқори ҳосил олиб, ерни оилавий даромад манбаига айлантирмоқда.

Айниқса, бугунги кунда томорқага бўлган муносабат тубдан ўзгарди. Хонадон эгалари ҳар қарич ердан унумли фойдаланишга ҳаракат қилмоқда. Томорқадан самарали фойдаланиш орқали доимий бандлик таъминланаётгани эса ижтимоий барқарорлик ва иқтисодий фаровонликка хизмат қилмоқда. Бу нафақат оилавий даромаднинг ортишига, балки маҳалланинг, қолаверса, мамлакатимиз ижтимоий-иқтисодий тараққиётига ҳам муносиб ҳисса қўшмоқда.

Амударё туманининг Ўзбекистон маҳалласини бу жиҳатдан намуна сифатида тилга олиш мумкин. Маҳалла аҳли томорқани шунчаки ер эмас, балки даромад ва фаровонлик манбаи сифатида қадрлашади. Миришкор деҳқонлар оила аъзолари билан ҳамжиҳатликда меҳнат қилиб, ҳар қарич ерни хазинага айлантирмоқда.

Маҳаллада яшовчи Чаршамбой ота Қурбонбоев меҳнатни ҳаёт мазмунига айлантирган нуронийлардан. Чаршамбой ота турмуш ўртоғи Ўғилжон момо, фарзандлари ва неваралари билан биргаликда томорқада меҳнат қилиб, ўзгача ҳузур топади.

Пешона тери ортидан хазинага айланган 30 сотихлик томорқада тарвуз, қовун, бодринг, помидор ва бошқа экинлар етиштирилади. Хонадон боғида ҳосилга кирган ўрик, олма, шафтоли, анжир, анор ва бошқа мевали дарахтлар ҳар мавсумда оила дастурхонига файз бағишлайди.

Эрта, ўрта ва кечпишар мевалар боғни хуш манзарага айлантирган. Айниқса, узум навларининг хилма-хиллиги ҳавасингизни келтиради. “Ризамат ота”, “Келинбармоқ”, “Мерседес”, “Ҳусайни”, “Тоифи” каби сара навлардан олинган ширин ҳосил боғбон меҳрини англатади гўё.

Чаршамбой ота хонадони фақат деҳқончилик билан чекланиб қолмаган, чорвачилик ҳам йўлга қўйилган. Бу эса оилани сут маҳсулотлари билан доимий таъминлайди ва эҳтиёждан ортгани халқимиз билан баҳам кўрилади.

Хонадон турмуш тарзи ва маданиятининг кўзгусига айланган томорқада етиштирилган маҳсулотлар нафақат оила дастурхони, балки маҳаллий бозор расталарини ҳам тўлдириб турибди. Хонадондаги бундай файзли муҳит, албатта, ҳалол меҳнат самарасидир. Хонадон соҳиб ва соҳибалари ҳовлидаги хазинадан унумли фойдаланиш, бўш қолдирмаслик, ҳар қарич ерни яшнатишни инсоний бурчи деб билишади.

Ўзбекистон маҳалласидаги деҳқонлар ердан тўғри ва самарали фойдаланишнинг ёрқин намунаси, десак адашмаймиз. Миришкорлар иқлим шароитини ҳисобга олган ҳолда турли экинлар экиб, йилига икки-уч марта ҳосил олишга эришмоқда. Деҳқончилик, боғдорчилик ва чорвачилик соҳаларида тўпланган тажриба бугунги кунда самара бераётгани қувонарли ҳолдир.

Афсуски, баъзан томорқаси бўлса-да, ундан фойдаланмайдиган одамлар ҳам учраб туради. Ер бор жойда иш бор, меҳнат бор жойда файз ва барака бўлади. Шунинг учун ҳар бир хонадон томорқасини қадрлаши, ундан оқилона фойдаланиши ва ҳар бир қарич ерни обод қилишга интилиши зарур. Бу нафақат оила фаровонлиги, балки юрт тараққиётининг ҳам асосидир.

Агар Ўзбекистон маҳалласига йўлингиз тушса, Чаршамбой ота хонадонига албатта кириб ўтинг. Бир пиёла чой устида деҳқончилик, боғдорчилик ва томорқачиликка оид амалий билимлардан баҳраманд бўласиз, хонадон томорқасида етиштирилган сархил неъматлардан татиб кўрасиз. Эрта баҳор ёки кеч кузда борсангиз, албатта, сара навли кўчатлар ва қаламчалардан бебаҳра қолмайсиз.

Йўлга тушар эканмиз, дилдан шундай ният ўтди: нуронийларимиз кўпайсин, боғларимиз серҳосил, бозорларимиз тўла, дастурхонларимиз эса ҳамиша тўкин-сочин бўлсин!

Шоҳзод Қурбонбоев.