САФАРБАРЛИК ЧАҚИРУВ РЕЗЕРВИДАГИ ҲАРБИЙ ХИЗМАТ

Ўзбекистон Республикаси Конституцияси фуқароларга Ватанни ҳимоя қилиш мажбурияти ва бурчини юклайди. Ватанни ҳимоя қилиш институти турли ҳуқуқий воситалар, шу жумладан давлат хизматининг алоҳида тури сифатидаги ҳарбий хизматни таъсис этиш йўли билан амалга оширилади. Ўзбекистон Республикасининг "Умумий ҳарбий мажбурият ва ҳарбий хизмат тўғрисида”ги Қонунининг 4-моддасига мувофиқ ҳарбий хизматнинг муддатли ҳарбий хизмат, сафарбарлик чақируви резервидаги ҳарбий хизмат, шартнома асосида ҳарбий хизмат, Ўзбекистон Республикаси Қуролли Кучлари сафида ҳарбий хизматни ўтаган резервчилар хизмати турлари мавжуд.

Муддатли ҳарбий хизматни ўташга яроқли ҳамда чақирилиш муддатини кечиктириш ва чақирилишдан озод этилиш ҳуқуқига эга бўлмаган, бироқ Қуролли Кучлар сафига навбатдаги муддатга чақирилмаган шахслар сафарбарлик чақируви резерви сафига олинади. Бу хизмат сафига йигирма етти ёшга тўлгунга қадар чақирилади.

Туман (шаҳар) чақирув комиссияси фуқароларни муддатли ҳарбий хизматга чақириш бўйича белгиланган наряд бажарилганидан кейин чақирилувчиларни танлаш йўли билан сафарбарлик чақируви резервидаги хизмат сафига олиш тўғрисида қарор қабул қилади.

Шундан сўнг, хизматга олинган фуқаролар билан якка тартибда суҳбат ўтказилиб, Мудофаа вазирлигининг махсус ҳисоб рақамига бадал ўтказиш тартиби тўғрисида ёзма шартнома тузилади.

Шартнома мудофаа ишлари бўлими бошлиғи, сафарбарлик чақируви резервидаги хизмат сафига олинган шахс ва кафил томонидан имзоланиши ҳамда мудофаа ишлари бўлими томонидан рўйхатдан ўтказилган ва муҳрланган бўлиши керак. Шартнома тузишдан бош тортилган тақдирда эса махсус ҳисоб рақамига тўланиши керак бўлган пул бадаллари қонун ҳужжатларига мувофиқ ундирилади. Фуқароларнинг пул бадали тўлашлари, хизмат мобайнида ойлик ҳарбий йиғинлардан ўтишлари фуқаролар томонидан сафарбарлик чақируви резервида хизматни ўташ шартлари ҳисобланади.

Сафарбарлик чақируви резервидаги хизмат сафига олинган фуқаролар томонидан махсус ҳисоб рақамига тўланадиган пул бадали суммаси энг кам ойлик иш ҳақининг 27,5 баравари миқдорида белгиланган.

Шуни қайд этиш жоизки, пул бадаллари сафарбарлик чақируви резервидаги хизмат сафига олинган шахс ёки унинг кафили томонидан Давлат тижорат Халқ банки филиаллари орқали «Сафарбарлик чақируви резерви маблағлари» махсус ҳисоб рақамига шахсан тўланиши керак.

Бюджет маблағлари ҳисобига пул бадали тўлаш қатъиян таъқиқланади.

Томонларнинг келишувига кўра, тўлов шартномада белгиланган муддат мобайнида тўлиқ ҳажмда бир йўла ёхуд босқичма-босқич амалга оширилиши мумкин.

Пул бадалини тўлиқ миқдорда тўлаган шахслар сафарбарлик чақируви резервидаги хизмат сафига олинган кундан бошлаб ўн икки ой ўтганидан кейин уларга сафарбарлик чақируви резервидаги ҳарбий хизматда бўлганликлари тўғрисида белги қўйилган ҳарбий гувоҳномалар берилади.

Пул бадали тўлиқ ҳажмда тўланмаган ёки унинг бир қисми тўланмаган тақдирда, шартнома шартларига мувофиқ, тўланмаган сумма (муддатида тўланмаган қисми) фуқародан суд тартибида ундириб олинади.

Бу маблағлар Молия вазирлигининг "Сафарбарлик чақируви резерви маблағлари” махсус ҳисоб рақамида жамланади ҳамда мақсадли равишда муддатли хизмат ҳарбий хизматчиларининг пул таъминотини оширишга ва уларнинг яшаш шароитларини яхшилашга, шунингдек сафарбарлик чақируви резерви сафига олинган шахслар билан ҳарбий йиғинлар ўтказишга йўналтирилади.  

Шавкат Ҳайдаров, Шимоли-ғарбий ҳарбий округ ҳарбий прокурорининг катта ёрдамчиси, адлия подполковниги.

(Фото: http://jizmehnat.uz)