АСРАНДИ СИНГИЛ

(Воқеий ҳикоя)

Инсон ҳаёти турли хил чигалликлардан иборат. Баъзан бу чигалликлар занжирини ечишга инсон умри камлик қилади. Баъзан етти ухлаб тушга ҳам кирмаган воқеалар кўз ўнгимизда намоён бўлади.

Куз кунлари эди, ҳаво булутли, худди шу куни нохуш воқеа бўладигандай. Кўчада унча одамлар кўринмайди. Турсуновлар оиласида катта байрам, чунки қизи Гулираъно етти ёшга тўлади. Бу йил мактабга боради. Гулираъно худди онасига ўхшаган, юзида қувонч нурлари порлаб турадиган ёқимтойгина, бироз қизғанчиқроқ қиз. Гулираънонинг онаси Холида опа яхшигина пазанда аёл. У қизининг туғилган кунига атаб каттакон торт пиширди. Холида опа дастурхонни ўзи пиширган пишириқлар ва ширинликлар билан безатди. Ногаҳон эшик қўнғироғи чалинди, Холида опа эшикни очди. Атрофда ҳеч ким йўқ. Кўчадан болалар ва узоқдаги машина овози эштилади, энди эшикни ёпаётганда пастдан ғалати овоз келди. Холида опа ҳайрон бўлиб зинапоя тагига қараса, ширингина чақалоқ йиғлаяпти. Холида опа кимдир атайлаб ташлаб кетганини билди. Чунки у меҳрибонлик уйида тарбиячи бўлиб ишларди. У чақалоқни меҳрибонлик уйига олиб боргиси келмади. Қизалоққа Юлдуз деб исм қўйишиб, Хуршид ака билан Холида опа ўз номларига расмийлаштириб олишга қарор қилишди. Бу Гулираънога ёқмади. Уни Гулираънонинг хонасига олиб кириб, қизининг жажжигина кийимларини кийгизди. Қизалоқнинг қорни очдими, "инга”лашни бошлади. Холида опанинг ҳаёлига раҳматли қайнонасининг усули келди. Болани қизининг беланчагига ётқизди-да чақалоққа овқат тайёрлаш учун чиқиб кетди. Уни тайёрлаш анча вақт оларди. Қизалоқ у келгунича роса йиғлади. Гўёки у очликдан эмас она меҳрига тўёлмагандек йиғларди.

- Шундай ширин қизалоқни ташлаб кетишга нима сабаб бўлган экан? Бу фақат пасткашликдан бошқа нарса эмас. Жазосини худо беради ҳали.

Орадан бир йил ўтди. Юлдузнинг бир ёшга тўлиши муносабати билан қариндошларни чақиришди. Ҳамма хурсанд, фақат Гулираънонинг қовоғи очилмади. Юлдуз унга талпиниб, ёнига борганида Гулираъно уни силтаб ташлади. Юлдуз йиғлаб юборди. Гулираъно бунга парво ҳам қилмади. Шу билан туғилган кун ҳам расво бўлди. Холида опа Юлдузни олиб бағрига босди. "Тушуниб қолар” – деб умид қилди. Кунлар кетидан кунлар, йиллар кетидан йиллар ўтди. Гулираъно Юлдуз катта бўлгани сайин унга кўп иш буюрар, опалик бурчини бажармас, уни синглисидай кўргиси келмасди. Юлдуз опасининг нега бундай қилаётганини сира ҳам тушунмасди. Баъзан омборхонага бориб ҳеч кимга билдирмасдан йиғлаб оларди. Ота-онасига билдиргиси келмасди.

Орадан йигирма йил ўтди. Гулираъно олий ўқув юртини битирди. Ва ўзи танлаган ўқитувчилик касбида ишлай бошлади, орадан шунча йил ўтса-да Юлдузга бўлган ўгайлик туйғуси сўнмади. Гулираъно турмушга чиқди. Қайнонаси Зарифа опа ажойиб аёл бўлиб, маҳалла фаолларидан эди. Озодаликни яхши кўрадиган Зарифа опа Гулираънога билмаганларини ётиғи билан тушунтирар, баъзан жаҳл қилиб "синглинг Юлдуз бошқача, сен унга ўхшамайсан”, - деб урушиб берарди. Гулираъно доим Юлдуз билан ўтказган вақтларини эслаб, синглисининг эпчиллигига ичидан қойил қолса-да, сездирмасди. Зарифа опа Гулираъно синглисини ёқтирмаслигини сезгандай бўлди. У келинини чақириб:

- Қизим, синглингни ёқтирмаслигингни биламан, бу ишинг нотўғри, кеч бўлмасдан синглинг билан яраш, меҳрибонроқ бўл. Ота-она бу дунёдан ўтгандан сўнг меҳрни туғишганларингдан кўрасан, болам, кенгроқ бўл, - деди.

Шундай кунларнинг бирида дадаси Хуршид ака юрак хуружидан вафот этди. Ўшанда садрхонада белини боғлаб, унинг дардига елка тутган якка-ю ягона дардкаши шу – асранди синглиси бўлди. Ота вафоти учун Гулираънодан кам куймади қиз бояқиш. Бир кунда сўлиб қолган Юлдузни Гулираъно биринчи марта "айланайин сингилжоним”, деб бағрига босди. Холида опа ҳам ўғил, ҳам қиз бўлиб ёнида турган жигарбандларини қучоқлаб, йиғлаб юборди. Ўшанда Гулираъно инсон меҳр билан, иссиқ чеҳра ва самимият билан тириклигини илк марта ҳис этди.

Шаҳноза Собирова,