30.09.2026
Тил Oʻz Qq Ёзув Кирилл Lotin
Reklama banneri
Ҳарф ўлчами Ранг Расмлар
30.09.2026, 06:53
Жамият 👁 2,657

Кўзим қароғида улғай, болажон!

Кўзим қароғида улғай, болажон!

Азизим! Бу дунёнинг барча ташвишларини бир четга қўйиб, чор-атрофга оламча ҳайрат, ҳаяжон билан илк қадамини қўяётган жажжи болажонга бир қаранг! Беихтиёр унинг гўдакларча ҳадик, айни дамда қизиқиш билан олға интилишидан завқланиб кетдингиз. Қоқилиб кетмасин, дея қадамига поёндоз бўлгингиз, қўлларидан тутиб равон, эмин-эркин олға интилишига кўмак бергингиз келиб кетди, беғубор кулгусига жон нисор қилгудайсиз, юрак-юрагингиздан унинг камолини тилайсиз, уни долғали дунёнинг тўлқинларидан кўзи қароғингизда асрагингиз келди...

Глобаллашув асри, ахборот асри, юксак ривожланиш асри дея номланаётган бизнинг бугунги давримизда бола камоли учун ҳаракат у дунёга келмасидан олдин бошланади. Аввало ҳомиланинг нормал ривожланиши, она соғлиғи мунтазам назорат қилиб борилади ва зарур ҳолларда ёрдам кўрсатилади. Дунёга келган чақалоқнинг улғайиши, ақлий, жисмоний ривожланиши учун барча шароитлар мавжуд. Мактабгача таълим, умумтаълим муассасаларида уларнинг замонавий илм-фанни чуқур эгаллашлари, тарбия олишлари учун барча шароитлар муҳайё. Таълимнинг кейинги босқичида эса ёшлар таълим-тарбия олибгина қолмай, касб-ҳунар ҳам эгаллайдилар, ўз танлаган касби бўйича илк кўникмаларга эга бўладилар. Ва касб-ҳунар таълими муассасаларини тугатаётган ўғил-қизлар ишга ҳам жойлаштириладилар.

Мамлакатимиздаги болалар учун яратилаётган имкониятлар қанчалик кенг қамровли ва истиқболли бўлмасин, ташвишланарли таъсир кўрсатувчи омиллар ҳам мавжудлиги барчамизга бирдек аён. Бу – болалар қай бирини тўғри ё нотўғрилигини англаб улгурмай сония сайин интернет тармоғи орқали оқиб келаётган ахборотлар оқимидир. Бу ахборотларнинг, хусусан Европа "оммавий маданиятининг” ёшлар онгидаги таъсири ҳозир шу даражага етдики, мактабнинг бошланғич синф ўқувчилари ҳам уруш, қирғинбарот, бир-бировни қийнаш каби манзаралар акс этувчи кинофильмларни мижжа қоқмай кўради. Жабрдийдага ачиниш ўрнига озор берувчига ҳавасланиб қарайди, машиналарнинг тўқнашувини қийқириб чапак чалиб олқишлайди. "Оммавий маданият” деб номланувчи ўта ахлоқсизлик, беҳаёлик, демократия ниқоби остидаги ҳайвоний ҳирс ва нафсий бузуқлик каби иллатлар тасвирланган манзаралар ёшларимиз тарбиясига салбий таъсир кўрсатаётганидан кўз юмиб бўлмайди.

Англиянинг "Гардиан” газетаси ёзишича, мамлакатда оила қурганларнинг учдан бири тезда ажрашиб кетади. Францияда ўтказилган сўровларга кўра 48 фоиз ўқувчи қизлар никоҳсиз туғишни мутлақо айб санамаслиги маълум бўлди. Америкалик 12 яшар бола ўз синфдошларига қурол ўқталиб, мактаб маъмуриятига уларни қўйиб юбориш учун талабнома қўйди. Буларнинг бари Европадаги тизгинсиз "оммавий маданият”нинг болалар ҳаётидаги кўринишларидир.

Ташвишланарлиси бу ахборотларнибизнинг болаларимиз ҳам тинглаётгани, интернет, турли дисклар орқали номақбул, фаҳш, зўравонликлар аксэттирилган фильмларни кўраётганидир. Глобаллашув жараёни кечаётган давр ойнасида болаларимиз ахборотларнинг ўзларига керак ё нокераклигини англай олмай қолиши катта маънавий йўқотишларга сабаб бўлади.

Турли ахборот хуружларидан болаларни ҳимоя қилишнинг энг мақбул ва самарали йўли – бу таълим-тарбиянинг энг самарали ва таъсирли усулларидан фойдаланиш, оилада фарзанд тарбиясига бефарқ бўлмаслик, болаларни ҳар қандай воқеа-ҳодисага тўғри баҳо бера оладиган юксак маънавиятли қилиб вояга етказишдир. Юртбошимиз айтганларидай "Юксак маънавият – енгилмас куч”.

Айни кунда мамлакатимизда бу вазифаларнинг амалий ижроси таъминланиши учун кенг қамровли ишлар амалга оширилмоқда. "Соғлом бола йили” Давлат Дастурида ҳам булар ўз аксини топган. Вояга етмаган ёшларнинг кўнгил очар масканларда тунги вақтларда ота-она кузатувисиз бўлишларига қонуний чек қўйилди. Беҳаёлик, зўравонлик ва шавқатсизликни тарғиб этувчи маҳсулотларни тайёрлаш, мамлакатимизга олиб кириш, тарқатиш ва намойиш қилишга чек қўйилмоқда, эрта никоҳларнинг олдини олиш, ота-оналар ёки уларнинг ўрнини босувчи шахслар томонидан болаларни тарбиялаш ва уларга таълим бериш борасидаги мажбуриятларни бажармаслик ҳолатларининг олдини олишга қаратилган саъй-ҳаракатлар шулар жумласидандир.

"Болаларни, уларнинг маънавий ва жисмоний ривожланишига зарарли таъсир кўрсатувчи ахборотлардан ҳимоя қилиш тўғрисида”ги Қонун лойиҳаси ишлаб чиқилаётгани ҳам бу интилишларга янада куч беради.

Азизим! Замон тезкор, замон шиддатли. Ўғил-қизимизни бу оқимда бемалол суза оладиган ва адашмай манзилига ета оладиган қилиб тарбиялаш эса биз ота-оналарнинг зиммамиздадир.

Мен сўзим бошида энди илк қадам қўйган гўдакни бежиз тасвирламадим. Жон-у жаҳонимиз - фарзандларимизнинг ҳаётга сафари илк қадамидан бошланади. Унинг қай манзилга етмоғи биз уни қай йўлга етаклашимизга боғлиқ. Мамлакатимизда болаларнинг баркамол бўлиб вояга етишлари учун яратилган шароитлар, имкониятлар, ғамхўрликларга бугун бутун дунё ҳавас қилмоқда. Болаларимизнинг булардан баҳраманд бўлмоғи, комил инсон бўлиб вояга етмоғи учун уларни номақбул ахборотлар хуружидан ҳимоя қилишга энг аввало биз - ота-оналар жавобгармиз.

Ойгул РАЖАБОВА.
🎬 Видеогалерея Барчаси →
64-сонли мактаб ўқитувчиси “Йил ўқитувчиси” кўрик-танловининг Қорақалпоғистон Республикаси босқичи ғолиби бўлди ▶ 64-сонли мактаб ўқитувчиси “Йил ўқитувчиси” кўрик-танловининг Қорақалпоғистон Республикаси босқичи ғолиби бўлди 26.09.2026 Информатика ўқитувчилари учун кибархавфсизлик бўйича амалий семинар ўтказилди ▶ Информатика ўқитувчилари учун кибархавфсизлик бўйича амалий семинар ўтказилди 26.09.2026 Билим ва имкониятлар маскани ▶ Билим ва имкониятлар маскани 24.09.2026 14 нафар маҳкум жазони ўташдан муддатидан илгари шартли озод қилинди ▶ 14 нафар маҳкум жазони ўташдан муддатидан илгари шартли озод қилинди 24.09.2026 Юқумли касалликларга қарши эмлаш бўйича кўргазмали семинар ўтказилди ▶ Юқумли касалликларга қарши эмлаш бўйича кўргазмали семинар ўтказилди 24.09.2026 Техникумда Ўзбекистон Агросаноат мажмуи ходимлари касаба уюшмаси ташаббуси билан йиғилиш ўтказилди ▶ Техникумда Ўзбекистон Агросаноат мажмуи ходимлари касаба уюшмаси ташаббуси билан йиғилиш ўтказилди 23.09.2026 Ўқувчилар ўртасида соғлом турмуш тарзи тарғиб қилинди ▶ Ўқувчилар ўртасида соғлом турмуш тарзи тарғиб қилинди 23.09.2026 Бобур номли овулда 54 оила имтиёзли кредит эвазига ўз ишини бошлади ▶ Бобур номли овулда 54 оила имтиёзли кредит эвазига ўз ишини бошлади 23.09.2026 Амударё нуронийлари ёшлар тарбияси бўйича аниқ вазифаларни белгилаб олди ▶ Амударё нуронийлари ёшлар тарбияси бўйича аниқ вазифаларни белгилаб олди 22.09.2026 Қорақалпоғистонда 8 ойда 13,2 миллиард сўмлик ноқонуний электр истеъмоли аниқланди ▶ Қорақалпоғистонда 8 ойда 13,2 миллиард сўмлик ноқонуний электр истеъмоли аниқланди 22.09.2026 Депутатлар Амударё туманида тиббиёт, ижтимоий ҳимоя ва таълим соҳаларини ўрганди ▶ Депутатлар Амударё туманида тиббиёт, ижтимоий ҳимоя ва таълим соҳаларини ўрганди 22.09.2026 Сув таъминоти иншоотлари куз-қиш мавсумига тайёрланмоқда ▶ Сув таъминоти иншоотлари куз-қиш мавсумига тайёрланмоқда 21.09.2026 Хайрия тадбири доирасида эҳтиёжманд оилалар ва нуронийлар ҳолидан хабар олинди ▶ Хайрия тадбири доирасида эҳтиёжманд оилалар ва нуронийлар ҳолидан хабар олинди 21.09.2026 Амударё туманида қишлоқ хўжалиги бўйича республика семинари бўлиб ўтди ▶ Амударё туманида қишлоқ хўжалиги бўйича республика семинари бўлиб ўтди 21.09.2026 Дарё бўйи маҳалласида ижтимоий ҳимоя ишлари манзилли йўлга қўйилган ▶ Дарё бўйи маҳалласида ижтимоий ҳимоя ишлари манзилли йўлга қўйилган 21.09.2026 Чекка ҳудудлар аҳолиси ҳам тоза ичимлик суви билан таъминланмоқда ▶ Чекка ҳудудлар аҳолиси ҳам тоза ичимлик суви билан таъминланмоқда 17.09.2026 Синфдошлар 60 йилдан кейин яна мактаб биносида дийдорлашдилар ▶ Синфдошлар 60 йилдан кейин яна мактаб биносида дийдорлашдилар 15.09.2026 “Бирлашиб, буюк тарих яратамиз” шиори остида “Маърифат карвони” лойиҳаси доирасида маданий-маърифий тадбир ўтказилди ▶ “Бирлашиб, буюк тарих яратамиз” шиори остида “Маърифат карвони” лойиҳаси доирасида маданий-маърифий тадбир ўтказилди 14.09.2026 Ижтимоий реестрга киритилган оилаларнинг муаммолари манзилли ўрганилди ▶ Ижтимоий реестрга киритилган оилаларнинг муаммолари манзилли ўрганилди 11.09.2026 Амударёда тадбиркорлар билан очиқ мулоқот бўлиб ўтди ▶ Амударёда тадбиркорлар билан очиқ мулоқот бўлиб ўтди 10.09.2026 Совитгичли омборлар – бозорларда нарх барқарорлигини сақлашда муҳим восита ▶ Совитгичли омборлар – бозорларда нарх барқарорлигини сақлашда муҳим восита 10.09.2026 Саҳна орқали фикрлашув: муҳокама марказида – аёл ҳуқуқлари ▶ Саҳна орқали фикрлашув: муҳокама марказида – аёл ҳуқуқлари 09.09.2026 Оилавий зўравонликка қарши мутахассислар салоҳияти оширилмоқда ▶ Оилавий зўравонликка қарши мутахассислар салоҳияти оширилмоқда 09.09.2026 Халқ депутатлари Амударё туман Кенгашининг навбатдаги 24-сессияси ҳақида ахборот ▶ Халқ депутатлари Амударё туман Кенгашининг навбатдаги 24-сессияси ҳақида ахборот 08.09.2026 Мактаб ўқувчилари учун йўл хавфсизлиги сабоқлари ўтказилди ▶ Мактаб ўқувчилари учун йўл хавфсизлиги сабоқлари ўтказилди 08.09.2026 Нукусда юк ташувчи ҳайдовчилар билан тарғибот тадбирлари ўтказилди ▶ Нукусда юк ташувчи ҳайдовчилар билан тарғибот тадбирлари ўтказилди 08.09.2026 Янги китоблар тақдимоти ва ижодий мулоқот: Ахборот-кутубхона марказида ижодкорлар билан учрашув ўтказилди ▶ Янги китоблар тақдимоти ва ижодий мулоқот: Ахборот-кутубхона марказида ижодкорлар билан учрашув ўтказилди 08.09.2026 Маҳаллий бюджет ижроси: даромад, ер ва мол-мулк солиқларида барқарор ўсиш кузатилмоқда ▶ Маҳаллий бюджет ижроси: даромад, ер ва мол-мулк солиқларида барқарор ўсиш кузатилмоқда 05.09.2026 Бобур номли овулдаги кўп тармоқли фермер хўжалиги ▶ Бобур номли овулдаги кўп тармоқли фермер хўжалиги 04.09.2026 Ўйинга асосланган таълим: педагогик инновациялар ва дидактик ўйинлар фестивали юқори савияда ўтказилди ▶ Ўйинга асосланган таълим: педагогик инновациялар ва дидактик ўйинлар фестивали юқори савияда ўтказилди 03.09.2026