“ҲИСОБ – АҚЛ ҚАЙРОҒИ” МАВЗУСИДАГИ ТАДБИР МАТЕМАТИК ЎЙИНЛАРГА БОЙ БЎЛДИ
Ҳаётимизда бирон бир жабҳа йўқки, математика фани аралашмаган бўлса. Меъморчилик обидаларининг асрлар давомида салобат тўкиб туриши, ернинг пўлат белбоғлари бўлган темир йўллар, баланд-баланд миноралар дейсизми, космик кемаларнинг конструктив тузилиши, ҳатто шеъриятда ҳам математика фанининг гўзал, қизиқарли формулалари, ечимлари, аниқ ҳисоб-китоблари бор. Қурувчи ўз ишини математик ҳисоб-китобларсиз амалга оширмагани каби шеъриятда ҳам шеърий талаблар ҳисоб-китобига амал қилинмаса, шеър бадиий жиҳатдан мукаммал бўлмайди. Шунинг учун ҳам математикани барча фанларнинг калити, дейдилар.
Математика фани ойлиги доирасида “Ҳисоб – ақл қайроғи” мавзусида 38-сонли умумтаълим мактабида бўлиб ўтган маънавий-маърифий кечада мактабнинг 4-синф ўқувчилари ўзларининг билимдонликларини, шу билан бирга Аль-Хоразмий яратган буюк кашфиётлари ҳақида ҳикоя қилувчи саҳна кўринишларини намойиш этдилар.
Мактабнинг бошланғич синф ўқитувчиси Моҳимжон Қурбонбоева раҳбарлик қилаётган мазкур синфда математика фанига қизиқувчи ўқувчилар кўп. Уларнинг қизиқишларини рағбатлантириш, иқтидорларини ривожлантириш мақсадида Моҳимжон Қурбонбоева синфда ўқувчиларни гуруҳларга бўлган ҳолда математик ўйинлар, заковат баҳслари, “Қайси гуруҳ энг биринчи масала ечади?” мавзусида мунозарали беллашувлар ташкил этиш, дарсдан ташқари машғулотлар ўтказишга алоҳида эътибор қаратади. Чунки айнан ана шундай машғулотларда ўқувчиларнинг фикр олами кенгаяди, ақли чархланади.
Айниқса, сонларни ёддан қўшиш, айириш, бўлиш ва кўпайтириш амалларини бажариш ўқувчилар учун жуда қизиқарли. Улар ўзлари мустақил равишда мисол ва масалалар ечишга, математик тенгламалар устида ишлаб, ҳар хил бошқотирмалар ўйлаб топишга ҳаракат қиладилар. Гуруҳларга бўлинган ҳолда бир гуруҳ аъзолари иккинчи гуруҳ аъзоларига саволлар беришади, оғзаки ечим учун мисоллар айтишади. Бири-бирини қизиқарли баҳсларга чорлашади.
Тадбирда фан ўқитувчиси ўқувчиларнинг интеллектуал салоҳияти юксалиши, таҳлилий тафаккури ўсишида математиканинг роли нечоғли катталигини, уларнинг бўш вақтларини самарали ва қизиқарли ўтказиш, математикага муҳаббатини ошириш, фанни қизиқарли тарзда ўргатиш мақсадида тўгараклар ташкил этилгани ҳақида сўзлади. Шунингдек, тўгараклардаги ўйин тарзида ўтказилаётган машғулотларда ўқувчилар диққатни жамлашни ўрганиб, математика ва ҳаёт ўртасидаги боғлиқликни тушунаётганлигини айтиб ўтди. Ундан ташқари, фанга бағишланган бу каби тадбирлар ҳам тадбирлар болаларнинг мазкур аниқ фанни ўзлаштиришга бўлган иштиёқини янада оширишини таъкидлади.
Тадбир давомида ўқувчиларнинг ўзлари ҳам тадбирга монанд кўргазмали қуроллар тайёрлашди. Математик амалларни шеърий талқин этишиб, ҳатто мақоллар айтишди. Турли хил тенгламалар, қўшиш, айириш, кўпайтириш, бўлиш амаллари, каср сонлар бўйича синф раҳбари Моҳимжон Қурбонбоева билан биргаликда тайёрлаган шеърий чиқишлари, шунингдек, саҳна кўринишлари намойиши тадбир иштирокчилари бўлган ота-оналар, мактаб ўқитувчилари ва ўқувчиларида катта таассурот қолдирди.
“Ҳисоб - ақл қайроғи”, деб номланган тадбир ҳақиқатдан ҳам ўқувчилар ақлини пешловчи математик ўйинлар, куй ва қўшиқлар ҳамда рақсларга бой бўлди.
М.ХАЛИЛЛАЕВА.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
