14-сонли мактабда қозоқ адиблари хотирасига бағишлаб адабий-бадиий кеча ўтказилди

Қардош қозоқ адиблари нафақат туркий адабиётда, балки жаҳон мумтоз сўз санъатида ҳам ёрқин из қолдиришган. Шулар орасида Сакен Сейфуллин, Бейимбет Майлин, Ильяс Жансугуров каби ёзувчи-шоирлар қозоқ адабиётининг асосчиларидан ҳисобланади.

Жорий йил ушбу ижодкорларнинг таваллудига 130 йил тўлди. Шу муносабат билан 14-сонли мактабда адабий-бадиий кеча ўтказилди. Тадбирга мактабнинг 11-синф ўқувчилари Ержан Реймбаев ва Лариса Пиржановалар бошловчилик қилишди.

Тадбир аввалида мактаб директори Иноят Турамуродов сўзга чиқиб, бу ижодкорларнинг умр йўли ва адабий кечанинг аҳамияти ҳақида фикр билдирди. Кечада ўқув ишлари бўйича директор ўринбосари Илҳом Сапарбаев, манавий-маърифий ишлар бўйича директор ўринбосари Жасур Сидабуллаев ҳамда мактабнинг ўқитувчилари ва юқори синф ўқувчилари иштирок этишди.

Адабий кеча мактабнинг қозоқ тили ва адабиёти ўқитувчиси Майра Умирбаева ҳамда “Тилашар” тўгараги аъзолари томонидан ташкил этилди.

Маълумот учун, Сакен Сейфуллин 1894 йил 15 октябрда Жезқазған вилоятининг Оқадир туманидаги Қарашилик қишлоғида туғилган. У қозоқ адабиётининг ривожланишига улкан ҳисса қўшган. Унинг “Кўкчатов", “Қизил от” достонлари ва шеърлари ўтган асрнинг 30-йилларидаги қозоқ шеъриятининг энг яхши асарларидан ҳисобланади. Адиб “Бахт йўлида”, “Қизил шунқорлар” каби драмалари билан қозоқ саҳна санъатида ёрқин из қолдирган. Ўтган асрнинг 20-30-йиллари қозоқ шеъриятида ўзига хос мактаб ярата олган шоир шеърлари, йирик достонлари халқ дилидан жой олиб, қозоқ адабиётининг нодир намуналарига айланган.

Қозоқ адабиётининг яна бир номдор вакили Бейимбет Майлин 1894 йил 15 октябрда Қўстанай вилоятида туғилган. Адиб шеърият, наср ва драматургия соҳаларида бирдек самарали меҳнат қилган ёзувчидир.

У қозоқ шеъриятида шеър жанрининг кўламини кенгайтириш ва унинг савиясини янада оширишга катта ҳисса қўшган. Бейимбет Майлининг истеъдоди, айниқса, насрий асарларида ёрқин намоён бўлди. Ҳикоялари юксак бадиий сифати, ҳаёт ҳақиқатига урғу берилган мавзуларнинг ранг-баранглиги билан ажралиб туради.

Қозоқ шоири, драматург, носир, журналист, таржимон ва жамоат арбоби Ильяс Жансугуров 1894 йил 15 майда Олмаота вилояти Оқсув туманида туғилган. Адиб халқнинг бой фольклорини тўплаш, унинг илғор намуналарини халқ манфаатига айлантириш, китоб ҳолида нашр этишда катта ҳисса қўшди. Уларнинг илғор намуналарини ўзи ёзган мактаб дарсликлари ва антологияларига киритиб, мактаб ўқувчиларини халқ тарихи ва ўтмиш ҳаётидан хабардор қилишга эътибор қаратди. Жансугуров  адабий танқид билан ҳам шуғулланган, адабий-бадиий танқид жанрининг ривожланишида иштирок этган. У А.С.Пушкин, М.Ю.Лермонтов, Н.А.Некрасов, Максим Горький, Ҳенрий Ҳейне,  Виктор Гюго ва шу каби бошқа адибларнинг асарларини қозоқ тилига таржима қилиб, қозоқ адабиётининг жаҳон адабиёти билан алоқасини кенгайтирди.

Адабий кечада ўқувчилар Сакен Сейфуллин, Ильяс Жансугуров, Бейимбет Майлин ижодидан намуналар ўқишди. Ушбу адибларнинг ҳикоялари асосида тайёрланган саҳна кўринишларини тайёрлаб, намойиш этишди. Шоирларнинг шеърлари билан куйланган қўшиқлар кечага ўзгача завқ бағишлади.

Шоир-ёзувчиларнинг юбилейига бағишлаб ташкил қилинган адабий кечалар ёшларда китобга меҳр уйғотиши, уларнинг бўш вақти мазмунли ўтиши билан ҳам аҳамиятли ҳисобланади. Зеро, адабиёт кўнгилларга фақат яхшилик улашади.

Шоҳзод Қурбонбоев