“БИЗ КЎРГАН УРУШНИ ЭНДИ ҲЕЧ КИМ КЎРМАСИН!”

Машъум хотиралар билан тарихга муҳрланган афғон уруши жароҳатлари ҳалига қадар қалбларимизни тирнайди. Афғон чўлларида чорасиз қолган кунларимиз, бирдан бошланадиган даҳшатли отишмалар, дайди ўқ тегиб бевақт ҳаётдан кўз юмган қуролдошларимиз ёди гоҳида тушларимизда саросар кезиб, бир он йўқлик қаърига тортиб кетаётгандек туюлади...

Ҳа, биз мана шундай даҳшатли кунларни бошимиздан кечирдик. Ўзимиз гувоҳ бўлган бу ҳаётни ҳеч кимга, ҳатто душманимизга ҳам раво кўрмаймиз. Ўшанда биз эндигина 18 ёшга кирган, ота-онамиз бағрида ташвиш нималигини билмай яшаб юрган кезларимизда бирдан уруш майдонига кириб, худди туш кўраётгандек бўлганмиз. Бошида салла, қўлларида қурол бўлган юз-кўзи ўралган одамлар, танк ва ҳарбий машиналар колоннаси, саф тортган ҳарбийлар ҳалига қадар кўз ўнгимиздан кетмайди.

Бизни 1981 йилда Ватан олдидаги бурчимизни бажаришимиз учун Қозоғистоннинг Чимкент вилоятидаги Абай туманига жўнатишган эди. У ерда икки ярим ой давомида кучли режимда ҳарбий тайёргарликдан ўтказишди. Шундан кейин бизни Тошкентга юборишди ва аэропортда қўлларимизга ҳарбий билетларимизни бериб, Афғонистонга жўнатишаётганини айтишди. Ўшанда ҳам ҳеч биримиз урушга кетаётганимизни билмаганмиз. Қобулга бориб, самолётдан тушишимиз билан ҳаммамизни турли полкларга қўшишди ва ўзимиз ҳам кутмаган ҳолда жангчиларга айландик.

Тирик қолиш гумон, имконсиз бўлган ҳаётга бирдан тушиб қолиш кимни ҳам довдиратмайди дейсиз. Биз тоғлар орасидаги йўлларда, БТРлар, танклар, ўқ ёмғирлари орасида икки йил таҳликада яшаб, жанг қилдик. Афғон чўлларида оч-наҳор, сувсиз қолиб кетганимизда, ўқ ёмғирлари бир он тинганида биз ўз юртимиздаги тинчликнинг жуда-жуда қадрли эканини ҳис қилардик. Уйимизга хат жўнатсак, урушдалигимизни асло айтмас эдик. Қўлларимизда рубоб ёки бошқа буюмларни ушлаб тушган суратларни юбориб, ўзимизни худди ўйнаб-кулиб юргандек кўрсатардик. Аслида эса бугун тирик бўлсак, эртанги кун омон қолишимизга ишонч йўқ эди.

Бу азобларни, ташлаб кетилган жойимизда ҳафталаб нонсиз, сувсиз қолиб кетганларимизни ҳали ҳам унутганимиз йўқ.  Тағин ҳам биз тирик қайтдик, қанчадан-қанча қуролдош дўстларимиз кўз олдимизда ҳалок бўлиб, уйларига темир тобутларда қайтишди. Мана шундай даҳшатли кунларни кўриб қайтгач, дунёга буткул бошқача кўзда қарайдиган бўлдик. Яратганга шукурки, ризқимиз тугамаган экан, келиб оилали бўлдик. Фарзандлар камолини, неваралар кўриш насиб қилди.

Биз кўрган урушларни энди ҳеч ким кўрмасин, бугунги осойишта кунларимиз бардавом бўлсин! Тинчлик, тўкин-сочинлик Аллоҳ бизга бериб қўйган энг улуғ неъматлардандир.  Биз буларнинг қадрига етишимиз, кўз қорачиғидай асрашимиз керак.

Комилжон Искандаров, Фарҳод Отажонов,

собиқ афғон уруши қатнашчилари.