АРХИВ ҲУЖЖАТЛАРИ – МИЛЛИЙ МАЪНАВИЯТИМИЗ, ТАРИХИМИЗ ВА МАДАНИЯТИМИЗ ХАЗИНАСИ

Амударё тумани давлат архивида туманимиз халқининг моддий ва маънавий ҳаётини акс эттирган, тарихий, илмий ва маданий аҳамиятга эга бўлган ҳужжатлар сақланади. 2006 йилдан 2024 йил якунига қадар собиқ совет ва мустақиллик даврларига тегишли 241 та фонд ва уларда Миллий Архив фонди таркибига кирувчи, доимий сақланадиган 21 минг 118 та, шахсий таркибга оид 15 минг 866 та, жами 36 минг 984 та ҳужжатлар сақланмоқда ва мунтазам равишда янги архив ҳужжатлари билан бойитиб борилмоқда.

Четдан қараганда архив ходимлари амалга ошираётган ишлар шунчаки оддий – ҳужжатларни қабул қилиб олиш ва тахлаб қўйишдай туюлиши мумкин. Аслида эса архив ходимларининг деярли ҳар бир иш куни мисоли игна билан қудуқ қазиган каби қайноқ, шу билан бирга ниҳоятда фидойилик билан ўтади. Қабул қилиб олинган ҳар битта ҳужжатни тоифаларга ажратиш, таъмирга муҳтож ҳужжатларни таъмирлаш ва ҳар бир тоифа бўйича ҳужжатлар тахламини сифатли тикиш, уларнинг электрон нусхасини яратиш жараёнларидан сўнггина ҳужжатлар сифатли сақловга олинган ҳи­соб­­ланади.

2024 йилги режа дои­расида Миллий Архив фонди ҳужжатларининг сифатли сақловини таъминлаш мақсадида 61 та ҳужжатларни таъмирлаш, 42 та ҳужжатларни эса муқовалаш ва тикиш ишлари олиб борилди.

Хусусан, давлат сақловидаги архив ҳужжатларининг сақланиш ҳо­лати, архив муассасасида замонавий ахборот-коммуникация технологияларини жорий қилиш, моддий техник базани яхшилаш бўйича 2024 йил давомида Миллий Архив фонди ҳужжатларидан 1 минг 250 сақлов бирлигидан 153 минг 821 та кадр электрон нусхаси яратилди. Миллий Архив фонди ҳужжатларининг давлат ҳисоби илмий маълумотлар тизимини ташкил этиш ва ривожлантириш, фондлар ва ҳужжатларни қабул қилиш бўйича доимий ва шахсий таркибга оид янги 2 та фондга 949 та ҳужжат қабул қилинди.

Шунингдек, давлат архивида сақланаётган ҳуж­жатларнинг мавжуд­лигини ва хатловини таш­кил қилиш бўйича ўтган йил давомида 1 минг 260дан ортиқ ҳужжатларнинг мавжудлиги текширилди.

Туман давлат архивида сақланаётган ҳужжатлар доирасида фуқароларнинг ижтимоий-ҳуқуқий ва мавзули сўровларидан жами 3 минг 43 та мурожаатлар электрон тарзда Давлат хизматлари марказлари орқали амалга оширилган ва барча мурожаатларга жавоблар берилган.

Ўтган йил давомида давлат архивида сақланаётган ҳужжатларнинг сифатли сақловини таъминлаш мақсадида 484 млн. сўмлик маблағ эвазига 64 дона мобил стеллажлар харид қилиниб, иккита сақлов хоналарига ўрнатилди. Ҳужжатларнинг электрон нус­халарини яратиш ва электрон нусхалар базасини шакллантириш мақсадида 5та замонавий компьютер технологиялари харид қилинди.

Архивлар – миллий маъ­навиятимиз, тарихи­миз ва маданиятимиз хазинаси. Шу боис, архив ҳужжатларини кўз қорачиғидек асраш, унинг дахлсизлигини таъ­­минлаш архив ходимларининг зиммаларидаги масъулиятли вазифа ҳисобланади. Чун­ки ҳар бир ҳужжат ор­тида инсон тақдири, орзу-ниятлари мужассам.

Амударё туман давлат архиви мутахассислари томонидан архив фондига қабул қилинаётган ҳужжатларнинг сифатли сақланишини таъминлаш билан бирга, тизимли равишда мазкур ҳужжатларнинг электрон нусхаларини яратиш ишлари ҳам самарали йўлга қўйилган. Хусусан, 2025 йил давомида давлат архивида сақланаётган 150 мингта ҳужжатнинг электрон нусхаларини яратиш режалаштирилган. Айниқса, замон талабларига мутаносиб равишда кадрлар малакасини ошириб боришга алоҳида эътибор қаратилиб, уларнинг мамлакатимиздаги архившунослик ишлари энг яхши йўлга қўйилган давлат архивлари ходимлари билан ўзаро тажриба алмашишига шароит яратилаётгани боис, Амударё туман давлат архивида ўз ишининг билимдонлари бўлган мутахассислар фаолият олиб боришмоқда.

Мақсад эса ҳамиша эзгу – миллий-маънавиятимиз, тарихимиз хазинаси бўлган архив ҳужжатларининг дахлсизлигини таъминлаш ва уларни келажак авлодларга мукаммал етказишдир.

Баҳодир Жуманиёзов, Амударё туман давлат архиви директори.