Ғўза парвариши ва агротехник тадбирларга бағишланган ўқув-семинари ўтказилди

Қишлоқ хўжалиги мамлакат иқтисодиётининг энг муҳим ва таянч тармоқларидан бири ҳисобланади. Айниқса, пахтачилик соҳасида юқори ҳосилдорликка эришиш, етиштирилаётган ҳосилни турли хил хавф-хатарлардан асраб қолиш ҳамда агротехник тадбирларни илмий асосланган ҳолда, ўз вақтида ва сифатли амалга ошириш бугунги куннинг энг долзарб вазифаларидан биридир. Шу мақсадда жойларда соҳа мутахассислари ва миришкор деҳқонлар иштирокида кўргазмали ўқув-семинарлари ташкил этиб келинмоқда. Ана шундай муҳим тадбирлардан бири Амударё туманида бўлиб ўтди.

Ушбу амалий семинар бевосита ғўза парваришига ҳамда агротехник тадбирларни кечиктирмасдан, юқори даражадаги сифат билан амалга ошириш масалаларига бағишланди. Унда қишлоқ хўжалиги соҳаси мутахассислари, махсус тузилган ишчи гуруҳ аъзолари, Ўсимликлар карантини ва ҳимояси агентлиги ходимлари, кўп йиллик тажрибага эга бўлган фермерлар ҳамда тегишли ташкилотлар вакиллари иштирок этишди.

Йиғилишда нафақат назарий тушунчалар, балки дала шароитида юзага келадиган реал ҳолатлар ҳам мутахассисларнинг эътибор марказида бўлди. Тадбир давомида сўзга чиққан Қорақалпоғистон Республикаси Ўсимликлар карантини ва ҳимояси агентлиги бошлиғи Жўрабек Худайбергенов ҳамда республикадан бириктирилган вакил Аброр Расулжоновлар ғўза майдонларида агротехник тадбирларни тўғри ташкил этишнинг стратегик аҳамияти ҳақида ўзларининг қимматли фикр-мулоҳазаларини билдирдилар.

Хусусан, ғўза ривожланишининг айни шу палласида культивация жараёнларини юксак сифат даражасида ўтказиш, экинларни меъёрида ва вақтида суғориш, ўсимликни зарур минерал ва маҳаллий ўғитлар билан озиқлантириш каби муҳим жиҳатларга алоҳида эътибор қаратилди.

Бундан ташқари, экин ривожига жиддий тўсқинлик қилувчи ва тупроқдаги озуқа моддаларини ўзлаштириб олувчи бегона ўтларга қарши тизимли курашиш, шунингдек, турли хил хавфли зараркунандалар ҳамда касалликларнинг олдини олиш бўйича фермерларга энг сўнгги илмий ёндашувларга асосланган амалий тавсиялар берилди.

Таъкидлаш жоизки, ҳар бир агротехник тадбирни қатъий белгиланган муддатларда, агрономлар маслаҳати асосида амалга ошириш эртанги мўл ҳосилнинг мустаҳкам пойдевори ҳисобланади. Агар қайсидир бир жараён, хоҳ у суғориш бўлсин, хоҳ озиқлантириш, бироз кечиктирилса ёки пала-партиш бажарилса, бу бутун бошли ҳосилдорлик кўрсаткичларига, қолаверса тола сифатига ўз салбий таъсирини кўрсатмай қолмайди.

Шу билан биргаликда, мазкур кўргазмали семинарда дала четларидан ҳар томонлама унумли ва самарали фойдаланиш масалалари ҳам муҳокамалар марказида бўлди. Дала четларига турли хил қишлоқ хўжалиги экинларини экиш орқали нафақат қўшимча даромад олиш, балки экологик мувозанатни сақлаш ҳам мумкинлиги алоҳида қайд этилди.

Семинарда ғўза кушандаси бўлган турли хил зараркунандаларга қарши курашишда фақатгина кимёвий воситалардан фойдаланмасдан, кўпроқ биологик усулларни қўллаш, биомаҳсулотлар ва фойдали ҳашаротларнинг афзалликлари юзасидан илмий асосланган маълумотлар тақдим этилди. Биологик усул нафақат иқтисодий жиҳатдан тежамкор, балки атроф-муҳит, тупроқнинг табиий унумдорлиги ва инсон саломатлиги учун энг хавфсиз йўл эканлиги тадбир иштирокчиларига атрофлича тушунтириб ўтилди. Бу усул орқали ғўза майдонларидаги табиий мувозанат тикланади ва зараркунандаларнинг кўпайиши табиий равишда доимий назоратга олинади.

Ғўза майдонларида учрайдиган хавфли зараркунандалар, юқумли касалликлар ва экин ривожига тўсқинлик қилувчи бегона ўтларга қарши кураш жараёнлари устидан самарали назорат ўрнатиш мақсадида Ўсимликлар карантини ва ҳимояси агентлиги томонидан жорий йилнинг 14 майидан 23 июнига қадар бутун республика бўйлаб "Долзарб 40 кунлик" тадбири эълон қилинган.

Семинар давомида айнан мазкур йирик ташаббус доирасида Амударё тумани мисолида амалга оширилаётган ишлар, кўрилаётган тезкор чора-тадбирлар ва яқин келажакда бажарилиши лозим бўлган устувор вазифалар юзасидан ҳам батафсил ва атрофлича маълумотлар берилди. Бу 40 кунлик муддат ичида тумандаги ҳар бир дала назоратга олиниб, юзага келиши мумкин бўлган фитосанитар хавфларнинг олди олиниши ва ҳосилдорликни сақлаб қолишга барча кучлар сафарбар этилиши кераклиги қайд қилинди.

Тадбирнинг якуний қисмида барча иштирокчилар йиғилишда олинган назарий билимларни бевосита амалиёт билан боғлаган ҳолда, далаларда олиб борилаётган реал амалий иш жараёни билан танишдилар. Миришкор фермерлар ва соҳа мутахассислари ўртасида ғўза парваришида қўлланилаётган энг илғор, замонавий ва ўзини оқлаган тажрибалар юзасидан қизғин фикр алмашинувлар бўлиб ўтди. Ҳар бир ҳудуднинг ўзига хос тупроқ ва иқлим шароитларидан келиб чиққан ҳолда парвариш технологияларини тўғри танлаш лозимлиги таъкидланди.

Шунингдек, амалиёт жараёнида юзага келаётган баъзи бир ўзига хос муаммолар ва деҳқончиликда қийинчилик туғдираётган масалалар ўртага ташланиб, уларни тезкорлик билан бартараф этиш йўллари муҳокама қилинди. Ушбу муҳокамалар натижасида келгусидаги аниқ вазифалар мажмуи белгилаб олинди ва тегишли масъулларга керакли кўрсатмалар, йўриқномалар берилди.

Жойларда бу каби кўргазмали ва амалий семинарларнинг мунтазам равишда ўтказиб борилиши миришкор деҳқон ва фермерларимизнинг назарий билим ҳамда амалий тажрибаларини янада бойитишга, энг илғор агротехник усулларни далаларда кенг жорий этишга, натижада мамлакатимизнинг иқтисодий қудратини юксалтиришга ва халқимиз дастурхони тўкинлигини таъминловчи юқори ҳосил олишга хизмат қилади. Навбатдаги агротехник тадбирларни ҳам мутасаддилар томонидан берилган тавсиялар асосида ташкил қилиш Амударё тумани пахтакорлари учун мўл хирмон яратишда муҳим омил бўлади.