1-СОНЛИ МАКТАБНИНГ 100 ЙИЛЛИГИ КЕНГ НИШОНЛАНДИ

Инсоният ҳаётида муҳим из қолдирувчи, ҳатто тақдирини гўзал ва нурли томонга йўналтириб, шахс сифатида шаклланишида маънавий-маърифий жиҳатдан қўллаб-қувватлагувчи маскан – бу мактабдир. Унинг бағрида инсон оқ-қорани танийди, қалбини илм нури билан зийнатлаб, дунёга интилади, ўзи туғилиб-ўсган она заминга, Ватанига меҳр-муҳаббат руҳида вояга етади. Шу боис, биз уни умрбод яхши кўрамиз, меҳр-у муҳаббатга тўла бағрида кечган лаҳзаларни соғиниб яшаймиз, “она мактабим”, дея эзгу хотираларимиз кўшкида ардоқлаймиз. Улуғ бобокалонимиз Маҳмудхўжа Беҳбудий ҳазратлари айтганларидай, ҳаётимизда биз билган иморатлар ичида “энг азиз ва мўътабари мактаб” томон интилаверамиз.

Бундан 100 йил муқаддам, Ўрта Осиёда миллий чегараланиш ўтказилган 1924 йилнинг 27 октябрь санасида, Амударё туманининг Манғит шаҳрида ҳудуддаги илк зиё маскани – ҳозирги 1-сонли мактаб ташкил этилиб, илмга чанқоқ илк ўқувчиларни ўз бағрига олган эди. 1924-1925 ўқув йилида манғитлик Матниёзбой исмли шахснинг уйида бошланғич мактаб тарзида очилган мазкур мактабга ўз таълим-тарбияси билан эл-у халқимизга намуна бўлсин, деган эзгу ният билан “Намуна” деб ном берилди.

“Намуна” мактаби ҳақиқатдан ҳам илк ўқув йилиданоқ ўз номига муносиб ёшларни тарбиялаш, уларга чуқур билим беришга қодир таълим-тарбия муассасаси сифатида намоён бўлди. Мамлакатимиз таълим-тарбия соҳаси тарихида чуқур из қолдирган тарихий шахслар – Хўжаёз афанди ва Содиқ Матчоновлар фаолият юритган “Намуна” мактабининг биринчи ўқувчилари ва биринчи қалдирғочлари Жонгил Зиёддинова, Мадат Матназаров, Қурбонбой Жуманиёзов, Ҳайитбой Пўлатов, Раҳим Жуманиёзов ва Камол Ниёзовлар бўлдилар.

1932 йилдан 1938 йилгача 7 йиллик тўлиқсиз ўрта, 1938-1939 ўқув йилидан бошлаб ўрта мактаб мақомида фаолият олиб борган ушбу таълим маскани ўзининг 100 йиллик тарихи давомида Амударё туманидаги барча ўқув муассасалари учун ҳам таянч, ҳам том маънода юксак намунали илм даргоҳи вазифасини ўтади.

Мазкур мактаб таълим-тарбиясини олган минглаб битирувчилар орасида дунёга таниқли илм-фан фидойилари, профессор ва академик олимлар, ихтирочилар, давлат ва жамоат арбоблари бор. Хусусан, физика-математика фанлари докторлари, академик МУхтор Саидов, ихтирочи-олим Амин Саидов, топонимика илмининг билимдони, филолог-олим Аҳмад Ишаев, машҳур тарихчи-олим Қурбонбой Собиров, филология фанлари доктори Пирмат Шермуҳаммедов, педагогика фанлари доктори Аҳмаджон Нурматов, қишлоқ хўжалик фанлари доктори Ибодулла Оллаёровларнинг номлари Ўзбекистон илм-фани дарғалари орасида ҳурмат ва эҳтиром билан тилга олинади.

Жорий йилнинг 11 ноябрь санасида мазкур таълим-тарбия муассасасининг 100 йиллиги кенг нишонланди. Унда Қорақалпоғистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими Вазирининг ўринбосари Ойбек Давлатбоев, Амударё тумани ҳокими Собир Хўжаметов, Амударё тумани прокурори Абат Жумамуратов, шунингдек, туман ҳокимининг ўринбосарлари, 1-сонли мактабда турли йилларда ишлаб, нафақага чиққан фахрий устозлар, давлат ва жамоат ташкилотлари раҳбарлари, ўзини-ўзи бошқариш органлари масъуллари, мактабнинг собиқ битирувчилари ҳамда айни пайтда фаолият юритаётган педагог ходимлар ва ўқувчи-ёшлар иштирок этдилар.

Тадбир аввалида меҳмонлар мактабнинг 100 йиллик тарихи ҳақида ҳикоя қилувчи музейнинг очилиш маросимида иштирок этдилар. Мактаб директори Дилрабо Шербаева раҳбарлигида ташкил этилган музейни туман ҳокими Собир Хўжаметов очди ва тарихий экспонатларга бой музейга юқори баҳо бериб, Амударё тумани умумий тарихининг асоси сифатида эътироф этди. Маросим иштирокчилари музей экспонатларини қизиқиб томоша қилдилар ва ўзларининг самимий дил сўзларини изҳор этдилар.

Тантанали юбилей тадбирининг адабий-мусиқий қисмини Амударё туман ҳокимлиги мутахассиси Аширбой Қўшаев очди ва барчани тумандаги жамики умумтаълим муассасалари учун бир аср давомида намуна ва таянч вазифасини ўтаган таълим масканининг 100 йиллиги билан табриклаб, мактаб педагогика жамоасига бундан кейинги фаолиятларида катта ютуқлар ёр бўлишини тилади.

Шундан сўнг, мазкур мактабда узоқ йиллар ёшларга таълим-тарбия берган фахрий устозлар ва ўзларининг фидойи меҳнатлари билан эл-юрт ҳурматини қозонган ўқитувчиларга Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгеси ҳамда Қорақалпоғистон Республикаси Мактабгача ва мактаб таълими Вазирлигининг эсдалик кўкрак нишонлари, Фахрий ёрлиқлари тантанали равишда топширилди. Хусусан, мактабнинг математика фани ўқитувчиси Собир Матёқубов “Ватан фидойиси”, қорақалпоқ тили фани ўқитувчиси Дилдора Қўчқорова “Қорақалпоғистон Халқ таълими аълочиси” кўкрак нишонлари билан, мактаб директори Дилрабо Шербоева, шунингдек, Аноргул Ўрозимбетова, Ақлжон Саидовалар Қорақалпоғистон Республикаси Жўқорғи Кенгесининг фахрий ёрлиқлари билан тақдирландилар.

Бундан ташқари, узоқ йиллар ёшларга таълим-тарбия бериб, айни пайтда кексалик гаштини сураётган мактабнинг собиқ бошланғич синф ўқитувчиси Шукуржон Сафарова ҳамда собиқ биология фани ўқитувчиси Саидахон Полвоноваларга “Ардақли нураный” кўкрак нишонлари, бир гуруҳ ўқитувчиларга туман ҳокимининг ташаккурномалари ва фахрий ёрлиқлари тантанали равишда топширилди.

Юбилей тадбири давомида Амударё тумани маданият бўлими санъаткорлари томонидан тайёрланган концерт дастури намойиш этилди. Бўлиб ўтган юбилей тадбири Амударё тумани Мактабгача ва мактаб таълими тизимидаги буюк тарихий воқеа сифатида иштирокчиларда катта таассурот қолдирди.

Робия Йўлдошева.