ГРИПП ВА ЎТКИР РЕСПИРАТОР ИНФЕКЦИЯЛАРНИНГ ОЛДИНИ ОЛИШ БЎЙИЧА ТАРҒИБОТ ИШЛАРИ КУЧАЙТИРИЛМОҚДА

Баҳор мавсумида ҳаво ҳароратининг тез-тез ўзгариши, организм қаршилигининг пасайиши ва аҳоли ўртасида мавсумий касалликлар хавфининг ортиши муносабати билан юртимизда грипп ҳамда ўткир респиратор вирусли инфекцияларнинг олдини олишга алоҳида эътибор қаратилмоқда. Айниқса, болалар, кексалар, ҳомиладор аёллар ва сурункали хасталикларга эга фуқаролар саломатлигини муҳофаза қилиш бугунги куннинг муҳим вазифаларидан бири бўлиб турибди. Шу мақсадда Амударё туманида ҳам профилактика, эмлаш ва тушунтириш ишлари изчил давом эттирилмоқда.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2018 йил 18 майдаги қарори ҳамда Соғлиқни сақлаш вазирлигининг 2024 йил 10 сентябрдаги буйруғи ижросини таъминлаш мақсадида Амударё туман санитария-эпидемиологик осойишталиги ва жамоат саломатлиги бўлими томонидан жорий йилнинг 1 мартидан бошлаб махсус штаб фаолияти йўлга қўйилди. Мазкур штаб гриппга ўхшаш касалликлар, ўткир респиратор ва оғир ўткир респиратор инфекциялар, шунингдек, ўткир пневмония ҳолатлари бўйича эпидемияга қарши чора-тадбирларни мувофиқлаштириш ва назорат қилиш билан шуғулланмоқда.

Мутахассислар томонидан баҳор мавсумида эмланиши лозим бўлган хавф гуруҳлари тўлиқ ўрганилиб, туманга 3750 доза гриппга қарши “Гриппол плюс” вакцинаси олиб келинди. Ушбу вакцина туман тиббиёт бирлашмаси тасарруфидаги кўп тармоқли марказий поликлиникалар, оилавий поликлиникалар ва оилавий шифокорлик пунктларига ўз вақтида тарқатилди. Белгиланган режага мувофиқ, давлат мактабгача таълим ташкилотларида тарбияланаётган 3750 нафар болани профилактик эмлаш кўзда тутилган бўлиб, айни пайтда ушбу контингент тўлиқ эмлаб бўлинди.

Айни кунларда ҳам туман санитария-эпидемиологик осойишталик ва жамоат саломатлиги бўлими шифокорлари томонидан туман тиббиёт бирлашмасига қарашли кўп тармоқли марказий поликлиника ва бошқа тиббиёт муассасаларида аҳоли иштирокида тарғибот тадбирлари ўтказилмоқда. Унда грипп ва ўткир респиратор вирусли инфекцияларнинг олдини олиш, иммунитетни мустаҳкамлаш, шахсий гигиена қоидаларига қатъий амал қилиш ҳамда вақтида шифокорга мурожаат этишнинг аҳамияти ҳақида батафсил тушунтиришлар берилмоқда.

Тарғибот тадбирлари доирасида болаларни эмлаш жараёнига ҳам алоҳида эътибор қаратилмоқда. Тиббиёт ходимлари томонидан ҳар бир бола аввал чуқурлаштирилган тиббий кўрикдан ўтказилиб, фақат шамоллаш белгилари кузатилмаган, соғлом болаларга эмлаш амалга оширилмоқда. Бу эса профилактик эмлаш ишларининг хавфсиз ва тиббий талаблар асосида олиб борилаётганидан далолат беради.

Мутахассислар таъкидлаганидек, грипп — ҳаво-томчи йўли орқали юқувчи ўткир инфекцион касаллик бўлиб, асосан юқори нафас йўлларини зарарлайди. Касаллик одатда тўсатдан бошланиб, тана ҳарорати 38–40 даражагача кўтарилиши, қувватсизлик, бош оғриғи, мушакларда оғриқ, томоқ қуриши, бурун битиши ва қуруқ йўтал каби белгилари билан намоён бўлади. Жисмоний ва руҳий зўриқиш, тўғри овқатланмаслик, дам олишнинг етарли эмаслиги, витамин ва микроэлементлар танқислиги, шунингдек, чекиш, ичкиликбозлик, камҳаракатлик ва ортиқча вазн каби омиллар организм иммунитетини пасайтириб, касалликка мойилликни оширади.

Шифокорлар аҳолини касалликдан сақланиш учун шахсий гигиенага қатъий риоя қилиш, қўлларни тез-тез совунлаб ювиш, йўталганда ва акса урганда оғиз-бурунни ёпиш, хоналарни мунтазам шамоллатиб туриш ҳамда алоҳида сочиқ ва идиш-товоқдан фойдаланишни тавсия қилмоқда. Шунингдек, кўпроқ илиқ суюқлик истеъмол қилиш, витаминларга бой озиқ-овқат маҳсулотларини истеъмол қилиш, одам гавжум жойларда эҳтиёт чораларини кўриш муҳим аҳамиятга эга экани таъкидланмоқда. Кекса ёшдагилар, мактабгача ёшдаги болалар, ҳомиладор аёллар ва сурункали касалликлари бор фуқароларда грипп оғир ва асоратли кечиши мумкинлиги алоҳида қайд этилмоқда.

Амударё туманида грипп ва ўткир респиратор вирусли инфекцияларнинг олдини олиш бўйича амалга оширилаётган бу каби чора-тадбирлар аҳоли саломатлигини муҳофаза қилишда муҳим ўрин тутиши табиий. Энг муҳими, мутахассислар тавсияларига амал қилиш, ўзбошимчалик билан даволанмаслик ва профилактик эмлашга жиддий ёндашиш орқали касаллик асоратларининг олдини олиш мумкин. Саломатликни асраш эса ҳар бир инсоннинг ўз қўлида.

Мирзабек Аманкулов, туман СЭО ва ЖСБ олий тоифали эпидемиолог шифокори