Ярим асрдан кейинги дийдор: 11-сонли мактаб битирувчиларининг 50 йиллик учрашуви ўтказилди

Инсон умри гўёки кўз очиб юмгунча оқиб кетадиган шиддатли дарёга ўхшайди. Бироқ, унда шундай лаҳзалар, ёрқин хотиралар борки, уларни вақтнинг ўзи ҳам, йилларнинг тўзони ҳам ўчира олмайди. Бу, албатта, беғубор болалик ва олтинга тенг мактаб даври хотираларидир. Инсон қаерда бўлмасин, қандай ютуқларга эришмасин, неча ёшга тўлмасин, қалбининг туб-тубида ўзининг илк ҳарф таниган маскани, қадрдон мактаби ва бирга улғайган синфдошларига бўлган чуқур соғинчни ҳис қилиб яшайди. Амударё туманининг Қипчоқ шаҳарчасида жойлашган 11-сонли умумтаълим мактабини бундан 50 йил муқаддам тамомлаган синфдошлар ҳам ана шундай соғинч, садоқат ва чексиз меҳр-оқибат туйғулари оғушида ярим асрдан сўнг қайта дийдор кўришдилар.

Бундан роппа-роса 50 йил муқаддам, яъни 1975-1976 ўқув йили якунида ушбу мўътабар даргоҳни тамомлаган собиқ ўқувчилар, бугунги куннинг ҳурматли нуронийлари яна жонажон мактабларида жам бўлдилар. Улар 1965-1966 йилларда, ўша вақтларда Крупская номи билан аталган, ҳозирги кунда эса 11-сонли мактаб сифатида фаолият юритаётган мазкур билим масканига илк маротаба қадам қўйишган эди. Уларнинг мактаб остонасини ҳатлаб ўтганларига ҳам қарийб 60 йил, уни муваффақиятли тамомлаб, мустақил ҳаётга йўл олганларига эса 50 йил тўлди.

Ярим аср... Бунча вақт ичида жамиятда, инсонлар ҳаётида қанча ўзгаришлар бўлмади дейсиз. Аммо уларнинг қалбидаги дўстлик ва мактабга бўлган ҳурмат, ўзаро соғинч ҳисси заррача ҳам ўзгармади.

Учрашув аввалида собиқ синфдошлар қадрдон мактаб ҳовлисига, ўзларининг ёшлик излари қолган йўлакларга қадам қўяр эканлар, уларнинг юзларида ҳаяжон ва соғинч ёшларини кўриш мумкин эди. Синфхонага кириб, ўзларининг собиқ парталарига ўтирганларида эса, гўёки вақт орқага қайтгандек, барчалари шу онда олис ва беғубор болалик даврларига тушиб қолгандек бўлдилар. Сочларига оқ тушган, юзларини ҳаёт тажрибаси ва донишмандликдан далолат берувчи ажинлар қоплаган бу инсонлар шу тобда яна ўша шўх, қувноқ ва беташвиш ўқувчиларга айланишди. Бу мўъжазгина ва қадрдон синфхонада Бахтиёр Эшмуродов, Абдулла Ешчанов, Бекберган Тилеумуратов, Йўлдош Аҳмедов, Бекберган Якубов каби ўнлаб собиқ синфдошлар такроран жам бўлиб, ўтган йилларни, болаликнинг ширин ва бетакрор хотираларини энтикиб ёдга олдилар. Айтилган барча сўзлар, эсланган воқеалар уларни янада жипслаштириб, дилларига ажиб илиқлик ва хотиржамлик бахш этди.

Албатта, бундай ҳаяжонли онларда илк маротаба қўлга қалам тутқазган, илм-фан сирларини ўргатган, ҳаёт йўлларида ёруғлик чироғини тутган меҳрибон устозларни эсламасликнинг иложи йўқ. Тадбир давомида собиқ ўқувчилар ўзларига таълим-тарбия берган фидойи муаллимлар, хусусан, Шомурод Ражабов ва Ўринбой Ербоев каби жонкуяр устозларга катта ҳурмат ва чексиз эҳтиром кўрсатдилар. Устозларнинг қилган фидокорона меҳнатлари, берган панди-насиҳатлари ва йўл-йўриқлари бугунги кунда ҳам уларнинг ҳаётида, жамиятда мустаҳкам ўрин топишида қанчалик муҳим аҳамият касб этгани тадбир иштирокчилари томонидан қайта-қайта таъкидланди. Устоз ва шогирд ўртасидаги бундай мустаҳкам, йиллар синовидан ўтган узилмас ришталар асл миллий қадриятларимизнинг энг ёрқин намунасидир.

Тадбирнинг маданий қисмида туманнинг гўзал масканларидан бирида меҳмонлар учун кенг ва тўкин дастурхон ёзилди. Собиқ синфдошлар, устозлар ва яқин дўстлар ягона дастурхон атрофида жам бўлиб, самимий мулоқотни, дилдан суҳбатни давом эттирдилар. Бу ерда қилинган суҳбатлар фақатгина ўтмишнинг ширин хотиралари билан чекланиб қолмади, балки бугунги куннинг қувончлари, фарзандлар ва набираларнинг эришаётган ютуқлари ҳақидаги ҳикояларга уланиб кетди. Даврага янада кўтаринки кайфият бахш этиш мақсадида миллий куй-қўшиқлар янгради. Иштирокчилар шўх наволарга жўр бўлиб, рақсга тушиб, маданий ҳордиқ чиқардилар.

Мазкур учрашув нафақат собиқ синфдошларнинг оддий дийдорлашув кечаси, балки юксак инсоний қадриятлар, меҳр-оқибат, аҳиллик ва устозларга бўлган чексиз эҳтиромнинг ёрқин ифодасига айланди. Вақт қанчалик тез ўтиб, инсонларнинг ташқи кўриниши ўзгарса-да, мактаб даврида шаклланган дўстлик ришталари ҳеч қачон узилмаслиги, аксинча, йиллар ўтган сайин тобланиб, янада мустаҳкамланиб бориши ушбу тадбир мисолида ўз тасдиғини топди.

Бу каби учрашувлар ўсиб келаётган ёш авлод учун ҳам катта ибрат мактаби бўлиб хизмат қилади. У ёшларни чин дўстликни қадрлашга, устозларни ҳурмат қилишга ва ҳаётнинг ҳар бир лаҳзасидан унумли фойдаланишга чорлайди.