Маҳаллада тинчликни таъминлашнинг янгича тизими ўз самарасини бермоқда

Бугунги кунда мамлакатимиз ички ишлар органлари тизимида жиноятчиликка қарши курашиш ва ҳуқуқбузарликларнинг барвақт олдини олиш борасида мутлақо янгича ёндашув, яъни «Маҳаллабай» ишлаш тизими ўзининг янги босқичига кўтарилди. Эндиликда асосий эътибор оқибатлар билан курашишга эмас, балки сабабларни таг-томири билан йўқ қилишга қаратилмоқда. Жумладан, ҳар бир ҳудуднинг тинчлиги ва осойишталигини таъминлашда энг муҳим ва таянч бўғин бўлган профилактика инспекторларининг ўрни ва аҳамияти беқиёсдир. Нукус туманидаги Деқхон-арна маҳалласи профилактика инспекторининг бир иш куни билан яқиндан танишиш асносида ушбу фикрларнинг қанчалик тўғри эканига яна бир бор амин бўлдик.

Профилактика инспекторининг кундалик фаолияти эрта тонгдан хонадонбай хатлов ўтказиш ва фуқароларнинг кундалик ҳаётида учраётган муаммоларни бевосита уларнинг яшаш манзилида ўрганиш билан бошланди. Бу жараёндаги энг асосий ва устувор мақсад қандайдир жиноят ёки ҳуқуқбузарлик содир этилганидан кейингина айбдорни қонун олдида жазолаш эмас, балки ана шу нохуш ҳолатларнинг келиб чиқиш сабабларини, унга туртки бўлаётган омилларни барвақт аниқлаш ҳамда уларнинг олдини олишдан иборатдир. Чунки маҳаллада жиноятчиликнинг олдини олиш борасидаги кенг кўламли ишлар, энг аввало, ҳар бир хонадон ичидаги маънавий ва руҳий муҳитни соғломлаштиришдан бошланади. Бу борада ҳар бир хонадонга бирма-бир кирилиб, оилавий-маиший низолар, келишмовчиликлар ва ечимини кутаётган муаммолар чуқур таҳлил қилинмоқда.

Ушбу жараёнда профилактика инспектори маҳалла фаоллари билан бир ёқадан бош чиқарган ҳолда ҳаракат қилмоқда. Хусусан, нотинч оилалар ва маъмурий назорат остидаги шахслар билан мунтазам равишда профилактик суҳбатлар ўтказилмоқда. Шу билан бирга, маҳаллада яшовчи, ижтимоий ҳимояга муҳтож бўлган оилаларнинг турмуш шароитини яхшилаш ва муаммоларини тезкорлик билан ҳал этиш чоралари кўрилмоқда. Низоли ва келишмовчилик мавжуд бўлган оилалар билан бевосита “Маҳалла еттилиги” аъзолари, жумладан, хотин-қизлар фаоли ва кўпни кўрган, тажрибали маҳалла оқсоқоллари иштирокида якка тартибда, алоҳида ёндашув асосида суҳбатлар олиб борилмоқда. Бундай ҳамжиҳатликдаги саъй-ҳаракатлар натижасида оилаларда содир бўлиши мумкин бўлган оғир оқибатли маиший жиноятларнинг, хусусан, ўзаро жанжаллар ва бир-бирига тан жароҳати етказиш каби нохуш ҳолатларнинг олди олинмоқда.

Албатта, бугунги шиддат билан ривожланаётган даврда ҳудуднинг криминоген вазиятини назорат қилишда фақатгина инсон омили билан чекланиб қолмасдан, энг замонавий ахборот технологияларидан ҳам кенг фойдаланилмоқда. Давлатимиз раҳбарининг махсус қарори ижроси доирасида Интеллектуал назорат тизими жорий этилиб, техник имкониятлардан унумли фойдаланилмоқда.

Хусусан, Деқхон-арна маҳалласининг кириш ва чиқиш нуқталарига, савдо мажмуалари ҳамда аҳоли кўп тўпланадиган гавжум жойларга, шунингдек, маҳалланинг ички кўчаларига жами 11 та замонавий, “ақлли” видеокузатув камералари ўрнатилди. Ушбу камералар оддий кузатув мосламалари эмас, балки инсон юзини аниқловчи ҳамда автомобил давлат рақамини автоматик тарзда қайд қилувчи юқори технологик ускуналардир. Бундай замонавий жиҳозланиш ҳудудни туну кун узлюксиз назорат қилиш учун жуда қулай имконият яратмоқда. Бунинг натижасида, кўчаларда содир этилиши мумкин бўлган турли ўғриликлар, безорилик ҳаракатлари ва транспорт воситалари билан боғлиқ бўлган йўл-транспорт ҳуқуқбузарликларини масофавий назорат қилиш, шунингдек, содир этилган жиноятларни “иссиқ изи”дан тезкорлик билан очиш даражаси сезиларли даражада ошди.

Жиноятчиликни камайтиришнинг яна бир муҳим йўналиши бу фуқароларнинг бандлигини таъминлашдир. Шу мақсадда илгари судланган, ҳозирги кунда маъмурий назоратда ва профилактик ҳисобда турувчи шахсларнинг доимий иш ўрнига эга бўлишини таъминлаш бўйича маҳалладаги ҳоким ёрдамчиси билан узвий ҳамкорлик йўлга қўйилган. “Ишсизлик — жиноятчилик манбаи” деган тамойил асосида назоратдаги шахсларнинг қайта жиноят содир этиш хавфи тизимли равишда камайтирилмоқда.

Бундан ташқари, маҳалланинг эртаси бўлган ёшлар ва мактаб ўқувчилари ўртасида жиноятчиликнинг олдини олишга ҳам катта эътибор қаратилмоқда. Таълим муассасаларида ва маҳалла ҳудудида доимий равишда тарғибот рейдлари ўтказиб келинмоқда. Ушбу рейдлар доирасида “Тиғ”, “Давомат” ва “Тунги тадбир” каби махсус тадбирлар мунтазам ўтказилмоқда. Ёшларнинг бўш вақтларини мазмунли ўтказишларига кўмаклашиш мақсадида маҳалладаги ёшлар етакчиси билан биргаликда ишлаб чиқилган қўшма режалар ўз вақтида ижро этилмоқда. Ушбу чора-тадбирлар туфайли вояга етмаганлар ўртасидаги жиноятчилик ва кўча безорилигининг олди олинмоқда.

Хулоса қилиб айтганда, маҳалла тинчлиги бу бутун жамият, бутун мамлакат осойишталигининг пойдеворидир. Нукус тумани Деқхон-арна маҳалласида олиб борилаётган бундай тизимли, аниқ мақсадга йўналтирилган ва замонавий технологиялар билан уйғунлашган профилактика ишлари ўзининг юксак самарасини бермоқда.

Профилактика инспекторининг самарали фаолияти, “Маҳалла еттилиги”нинг бирдамлиги ва фуқароларнинг онгли муносабати туфайли ҳудудда соғлом ижтимоий муҳит қарор топмоқда. Бу эса, ўз навбатида, ҳар бир фуқаронинг эртанги кунга бўлган ишончини мустаҳкамлаб, хавфсиз ва фаровон ҳаёт кечириши учун мустаҳкам замин яратмоқда.