Яхшилик ва яшиллик байрами Хуш келибсан ўлкамга, Наврўз!
Қадрият – бамисоли миллатнинг ўзига хослигини акс еттирувчи кўзгудир. Дунёдаги бирор бир халқ тўғрисида тасаввурга эга бўлмоқчи бўлсангиз ўша элатнинг урф-одат ва анъаналарини кузатиш керак.
Халқимизнинг азалий байрамлари, анъаналари инсонларнинг ўзаро муносабатларидаги умумбашарий қадриятларни, юксак фазилатларни ўзида мужассам этади. Aна шундай барҳаёт ва бардавом анъаналардан бири – яшариш ва янгиланиш айёми бўлган Наврўз байрамидир. Наврўз – инсон билан табиатнинг уйғунлиги, ҳаётнинг давомийлиги, улкан саховат, меҳр-шафқат, неча асрлик миллий анъаналаримиз, сурурбахш урф-одатларимизнинг мислсиз ифодаси сифатида юртимизда кенг нишонланади.
Шарқ халқларида шарқ календари бўйича янги йилнинг биринчи куни сифатида нишонланадиган бу байрам ҳақида Ўрта Осиёлик буюк аллома, тарихчи ва филолог олим Aбу Pайҳон Беруний ўзининг 27 ёшида ёзиб қолдирган “Ўтмиш авлодлардан қолган эсдаликлар” асарида ҳам алоҳида таъкидлаб ўтади. Халқ бу куни сайлга чиққан, “янги кун” билан бир-бирини қутлайди.
Бу байрамда қозоқ, қорақалпоқ, нўғай халқларида тансиқ таом “Наврўз гўжа” тайёрлашган. Ўзбек халқида азалдан беназир, тотли таом сумалак ва ҳалимлар пиширилиб, яқинларга, қўни-қўшниларга тарқатилган. Aйтишларича, “Сумалак-ўттизмалак” афсонасига кўра бир йилда бир марта бу таомни тўйиб тановул қилган одам касал бўлмас эмиш. Бунинг маъноси шуки, қишдан омон чиққан танага сумалак кўп дармон бўлган. Шундан сўнг, бобо деҳқон даласига, чўпон бобо суруви ортидан яйловларга чиқиб кетган.
Наврўз фалсафаси шундан иборатки, у илҳом фасли. Она табиат ўз гўзаллигини, ҳусн-у тароватини намойиш этади. Диёримиз яшил либосга бурканиб, мевали дарахтлар оқ, пушти бўлиб гуллайди. Бу манзара келажакда яхшиликка, тотувликка, ҳалол меҳнатга умид боғлаган инсонларнинг қалбига бетакрор гўзаллик, завқ-шавқ олиб киради.
Мухтасар қилиб айтадиган бўлсак, халқимизнинг миллий ғурури бўлган Наврўз айёми элимизнинг бир тан, бир жон бўлиб деҳқончилик, чорвачилик, ишлаб чиқариш, илм-фан ва миллий иқтисодиётни ривожлантиришда, дунёда ўз мавқеига эга бўлган давлат барпо этишда юксак марраларини эгаллашига куч бағишлайди. Қолаверса, юксак инсоний фазилатларни улуғловчи, миллий ва азалий анъаналар билан суғорилган бундай байрамларнинг ташкил этилиши келажак авлодни ўз Ватанига, она халқига, ота-онасига содиқ фарзанд, муносиб ворислар этиб тарбиялашда улкан аҳамият касб этади.
Муяссар Ситбоева,
39-сонли мактабнинг қорақалпоқ тили фани ўқитувчиси.
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
▶
