ҒЎЗА ДЕФОЛИАЦИЯСИНИ СИФАТЛИ ЎТКАЗИШГА ОИД КЎРГАЗМАЛИ СЕМИНАР БЎЛИБ ЎТДИ

Юртимиз деҳқонлари ва қишлоқ хўжалиги мутахассислари учун ғоят масъулиятли ва машаққатли мавсум – пахта йиғим-терими мавсуми яқинлашмоқда. Барча фермер хўжаликларида ушбу мавсумни қисқа муддатларда сифатли ўтказиш, етиштирилган ҳосилни нест-нобуд қилмай йиғиштириб олиш юзасидан зарур чора-тадбирлар амалга оширилаяпти.

Ҳар йили республикада пахта етиштириш, ҳосилдорликни ошириш борасида илғорлар сафида бўладиган амударёлик пахтакорлар жорий йилда ҳам пахта далаларида мўл ҳосил тўплашга эришдилар. Айни кунларда ғўза соҳа фидойилари ғўза парваришини ниҳоясига етказишиб, йиғим-теримга тайёргарликни бошлаб юбордилар. Далалар атрофлари текисланиб, терилган ҳосилни ташиб кетувчи тракторлар юришига ва дефолиация ишлари сифатли адо этилишига шароит яратилди.

Жорий йилда туманимиз бўйича 347та фермер хўжаликларига қарашли 15201 гектар экин майдонга чигит экилган ва фермер хўжаликлари ҳамда масъулияти чекланган жамият шаклидаги “Amudaryotex” хорижий корхонаси пахта-тўқимачилик кластери ўртасида шартномалар имзоланган. Ушбу майдонларнинг 3903 гектарига “Равнақ-2” нави, 10858 гектарига “Султон” нави, 440 гектарига “Бухоро-102” навлари экилган. Мавжуд пахта майдонларининг 72 фоизидан ортиғига қатор ораси 60 сантиметрдан, 27 фоизидан ортиғига эса қўшқаторлаб уруғ экилди.

Айни кунларда барча пахта майдонларида бўлиқ кўсаклардан оппоқ момиқдай пахталар очилиб, йиғим-терим мавсуми яқинлашаётганидан дарак бериб турибди.

23 август куни Тошёп овулидаги “Бекман Алламберганов” фермер хўжалигида пахта йиғим-терими олдидан ўтказиладиган муҳим агротехник тадбир – ғўза дафолиациясига бағишланган кўргазмали кенгаш бўлиб ўтди.

Тадбирда Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши Раиси Фарҳод Эрмонов, Қорақалпоғистон Республикаси Вазирлар Кенгаши раиси ўринбосари Дарябай Қайпов, Ўзбекистон Республикаси Қишлоқ хўжалиги вазирлиги ҳузуридаги Агросаноат мажмуи устидан назорат қилиш инспекцияси Қорақалпоғистон Республикаси бошқармасининг қишлоқ хўжалиги техникалари ҳолатини назорат қилиш шўъбаси бош мутахассиси Даврон Бобожонов, тумандаги қишлоқ хўжалиги масъуллари, секторлар раҳбарлари, фермерлар иштирок этдилар.

Мутахассислар йиғилганларга ғўзаларни дефолиация қилиш учун техникаларнинг тайёрланиши, дефолиантларни қўллаш бўйича кенг тушунчалар бердилар.

Шунингдек, дефолиациянинг ғўза кўсаклари барвақт очилиши ва йиғим-терим мавсумини қисқа муддатларда ўтказишдаги аҳамиятига эътибор қаратилди.

Таъкидландики, ғўзаларни дефолиация қилишнинг қулай муддати ниҳоллар кўсакларининг ярмидан кўпи очилган вақт ҳисобланади. Дефолиация туфайли барглари тўкилган ғўзаларнинг қолган кўсаклари ҳам 10-12 кунда очилади. Бу мавсумни қисқа муддатда ўтказишга, пахта ҳосилининг биринчи навга топшириладиган қисми ошишига, пахта далалари ҳосилдан бўшаб, кузги қишки ишларни барвақт бошлашга имкон яратади.

Шуниси эътиборлики, туманда ғўза дефолиациясини сифатли ўтказиш бўйича 15та отрядлар шакллантирилиб, уларга 47 ОВХ агрегатлари бириктирилган. Ушбу техникалар ёрдамида туманимиз пахта далаларининг уруғлик пахта экилган 2349 гектаридан ташқари барчасида дефолиация тадбири амалга оширилиши режалаштирилган.

Семинарда бу борадаги амалга оширилиши лозим бўлган ишлар хусусида батафсил маълумотлар берилди.

Тадбирда ғўза дефолиациясини белгиланган муддатларда сифатли ўтказиш юзасидан тегишли масъулларга топшириқлар берилди.

Шундан сўнг 2-сектор раҳбари – туман прокурори Азиз Рўзметов бошчилигида 2-секторга қарашли ҳудуддаги фермер хўжаликлари раислари масъулияти чекланган жамият шаклидаги “Amudaryotex” хорижий корхонасида бўлишиб, мавсумга шай ҳолатга келтирилган техникалар билан танишдилар. Шунингдек, фермерлар пахта-тўқимачилик кластерида хом ашёни қайта ишлаш жараёни, яқиндагина ишга туширилган ёғ-мой заводида эса пахтадан ажралиб олинган чигитдан ёғ ишлаб чиқариш жараёни билан танишдилар.

Айтиш жоизки хом-ашёни сотишдан кўра, тайёр маҳсулот ишлаб чиқариш ва сотиш ҳар томонлама фойдали. Қолаверса, чигитдан ёғ-мой ишлаб чиқаришнинг йўлга қўйилиши билан 100 нафар атрофидаги ишсиз фуқаролар доимий иш билан таъминландилар.

Яқин кунларда туманимиз фермер хўжаликларида етиштирилган пахта чигитидан ушбу заводда ишлаб чиқарилган сифатли пахта ёғи савдога чиқарилиши фермерларни яна ҳам унумли ишлашга чорлади.

Ойгул РАЖАБОВА.