Ғалла ҳосилини нобуд қилмасдан йиғиб олиш – ҳосилдорлик гарови

Мамлакатимизда қишлоқ хўжалиги тармоқларининг барқарор ривожланиши, хусусан, ғалла етиштиришда самарадорликни ошириш устувор аҳамиятга эга бўлиб, ғаллачиликни ривожлантиришга, ғалладан юқори ҳосил олишга алоҳида эътибор қаратилади. Ғалла – халқимизнинг асосий ризқ-рўзи, деҳқоннинг машаққатли меҳнати эвазига етиштириладиган асосий озиқ-овқат маҳсулоти бўлиб, уни ўз вақтида ва йўқотишларсиз йиғиб олиш катта аҳамият касб этади.

Амударё туманида 2025 йилги ғалла ҳосилини нест-нобуд қилмасдан йиғиб олиш масалаларига бағишланган кўргазмали семинар бўлиб ўтди. Семинарда туман ҳокими Собир Хўжаметов, Ўзбекистон Республикаси ИИВ масъул ходими Зафар Марқаев, Агроинспекциянинг Қорақалпоғистон Республикаси бошқармаси бошлиғи Арслон Юсупов, бошқарманинг техника ҳолати бўлими бошлиғи Азат Айтжанов, тумандаги қишлоқ хўжалик соҳа масъуллари ва фермерлар иштирок этдилар.

Семинарда сўзга чиққанлар ғаллани йиғиб олишда устувор аҳамиятга эга вазифалар хусусида тўхталдилар. Ғалла ўрим-йиғими пухта режалаштирилиши лозимлиги, ҳосил тўлиқ етилгач, комбайнлар ва техникалар ишга туширилиши, ўрим-йиғимда кечиктирилган ҳар бир кун ҳосилнинг камайишига олиб келиши мумкинлиги хусусида сўз юритилди.

Шунингдек, енгил техникалар ва замонавий комбайнлардан фойдаланиш орқали ғалланинг ерга тўкилишини, бошоқларда қолиб кетишининг олдини олиш мумкинлиги, бунда техникаларнинг созлик ҳолати муҳим аҳамиятга эга эканлиги таъкидланди.

Маълумот ўрнида айтиш жоизки, туманда жорий йилги ғалла ҳосилини нест-нобуд қилмасдан йиғиб олиш мақсадида 18 та комбайнлар жалб қилинган бўлиб, шунда 5 таси уруғлик ғалла ҳосилини йиғиб олишга сафарбар қилинган. Семинар мобайнида туман ИИБ билан ҳамкорликда техникаларнинг йиғим-теримга тайёрлиги, созлик ҳолати синовдан ўтказилди ҳамда сертификатлар берилди.

Ғалла ҳосилини нест-нобуд қилмасдан йиғиб олишда комбайнларнинг созлик ҳолати муҳим аҳамиятга эга. Соз бўлмаган комбайнлар ғалла ҳосили бир қисмининг майдаланишига, ерга тўкилишига ёки нотўғри ажратилишига олиб келади. Бу эса умумий ҳосилдорликка салбий таъсир кўрсатади. Техник жиҳатдан соз комбайнлар қисқа вақт ичида катта майдонни йиғиб олиш имконини беради. Бу эса вақтни ва меҳнат ресурсларини тежайди ва ёқилғи сарфи камаяди. Соз бўлмаган ҳолатда ишлатилган техника эса тез бузилади ва таъмирлаш харажатлари кўпаяди.

Таъкидлаш жоизки, ғалла ҳосилини нобуд қилмасдан йиғиб олиш – деҳқон меҳнатини қадрлаш, миллий озиқ-овқат хавфсизлигини таъминлаш демакдир. Бу жараёнда ҳар бир мутасадди, механизатор, фермер ва агроном ўз масъулиятини чуқур англаб, ишга сидқидилдан ёндашса, юртимиз омборлари тўла, дастурхонларимиз мўл-кўл бўлади.

Чарос Арслонова, туман ҳокимлигининг Ахборот хизмати раҳбари.