Чорвачиликда озуқа базасини мустаҳкамлашга бағишланган кўргазмали ўқув-семинари бўлиб ўтди

Қишлоқ хўжалиги ва чорвачилик тармоқларини ривожлантириш, аҳолини сифатли гўшт ва сут маҳсулотлари билан узлуксиз таъминлаш борасида мамлакатимизда кенг кўламли ишлар амалга оширилмоқда. Ушбу мақсадларга эришишда чорва моллари учун мустаҳкам озуқа базасини яратиш ва сақлаш энг муҳим вазифалардан бири ҳисобланади.

Жорий йилнинг 5 май куни Амударё туманидаги Чойкўл овули ҳудудида айнан шу долзарб масалага, яъни чорва озуқасини тўғри тайёрлаш ва ғамлашга бағишланган кўргазмали семинар бўлиб ўтди. Қишлоқ хўжалигида натижадорликни ошириш, чорвачиликни барқарор ривожлантириш ҳамда озуқа базасини мустаҳкамлаш мақсадида ташкил этилган ушбу кўргазмали ўқув-семинари силос маҳсулотини тайёрлаш технологиялари ва унинг соҳадаги аҳамиятига бағишланди.

Ўзбекистон Маҳаллалар уюшмасининг Қорақалпоғистон Республикаси бошқармаси томонидан ташкил қилинган семинарда туманларда фаолият юритаётган фуқаролар йиғинлари раислари иштирок этишди.

Тадбирга Самарқанд давлат ветеринария медицинаси, чорвачилик ва биотехнологиялар университети Нукус филиалининг малакали олимлари, тажрибали мутахассислари ҳам жалб этилди. Илмий жамоа иштирокчиларга силос тайёрлашнинг энг замонавий усулларини назарий ва амалий жиҳатдан, кўргазмали қуроллар ёрдамида тушунтириб берди.

Семинар доирасида дастлаб силос экинларини етиштиришнинг замонавий агротехнологиялари ҳақида батафсил маълумот берилди. Хусусан, Оролбўйи минтақасининг ўзига хос иқлим шароитига мос, қурғоқчиликка чидамли ва юқори ҳосилдор навлардан самарали фойдаланиш, чекланган ер ва сув ресурсларидан оқилона ҳамда тежамкорлик билан фойдаланиш йўллари илмий асосланган ҳолда тушунтирилди. Олимлар ўз чиқишларида сув танқислиги кузатилаётган бугунги шароитда озуқабоп экинларни томчилатиб ёки ёмғирлатиб суғориш тизимлари орқали парваришлаш қанчалик юқори самара беришини рақамлар ва аниқ мисоллар орқали кўрсатиб ўтишди.

Мутахассисларнинг таъкидлашича, силос бу чорва моллари учун энг тўйимли, витаминларга бой, ҳазм бўлиши осон ва иқтисодий жиҳатдан энг арзон озуқа тури ҳисобланади. Уни тайёрлашда маккажўхори, жўхори, кунгабоқар каби экинларнинг янги ўрилган кўк массасидан кенг фойдаланилади. Мутахассислар кўк массани ўриш вақти унинг намлиги 65-70 фоиз атрофида бўлганда энг мақбул пайт эканлигини, айнан шу даврда ўсимлик таркибидаги қанд моддаси ва оқсиллар максимал даражада сақланиб қолишини тингловчиларга тушунарли тарзда етказишди.

Ўрилгандан сўнг, уни махсус техникалар ёрдамида 2-3 сантиметр ўлчамда майдалаш ва дарҳол махсус ўраларга жойлаштириш кераклиги қайд этилди. Силос массасини оғир техникалар ёрдамида зичлаш жараёни қанчалик сифатли амалга оширилса, унинг таркибида ҳаво қолмаслиги кафолатланади. Бу эса ўз навбатида, сут кислотаси бактерияларининг жадал ривожланиши ва маҳсулотнинг табиий консервация бўлиши учун энг муҳим омилдир.

Қишлоқ хўжалиги мутахассислари томонидан берилган маслаҳатларга кўра, рационида сифатли силос миқдори етарли бўлган соғин сигирларнинг сутдорлик кўрсаткичи 15-20 фоизгача ошиши, гўшт йўналишида боқилаётган қорамолларнинг эса кунлик вазн қўшиши сезиларли даражада жадаллашиши илмий тажрибаларда ўз исботини топган. Шу билан бирга, узун қиш ва эрта баҳор мавсумида фермер хўжаликларида тез-тез учрайдиган озуқа танқислигининг олдини олишда силос энг ишончли ва тежамкор ечим эканлиги қайд этилди.

Иштирокчилар бу муҳим билим ва кўникмаларни ўз ҳудудларидаги фермер хўжаликлари, кластерлар ва томорқа эгаларига етказишлари, шу орқали жойларда чорвачилик маданиятини юксалтиришга муносиб ҳисса қўшишлари лозимлиги таъкидланди. Ушбу тарғибот ишлари аҳоли бандлигини таъминлаш ва оилавий даромадларни оширишга ҳам хизмат қилади.

Чойкўл овули ҳудудида ташкил этилган мазкур кўргазмали-семинар нафақат тингловчиларни янги назарий билимлар билан бойитгани, балки илғор тажрибаларни бевосита дала шароитида, амалиётда кўрсатиб бергани билан ҳам ғоят катта аҳамиятга эга бўлди. Илм-фан ютуқлари ва бевосита ишлаб чиқаришнинг бундай узвий боғлиқлиги, албатта, жойларда қишлоқ хўжалиги маҳсулдорлигини оширишга, фермер ва деҳқонларимизнинг иқтисодий аҳволини яхшилашга ҳамда юртимизнинг озиқ-овқат хавфсизлигини мустаҳкамлашга хизмат қилади.