ЙИЛИМИЗНИНГ ДАСТЛАБКИ ҲОСИЛИ – ПИЛЛА ХИРМОНИ БЎЙ ТИКЛАМОҚДА

Амударё тумани нафақат Қорақалпоғистон, балки мамлакатимиз миқёсидаги пахта ва пилла етиштириш бўйича йирик туманлардан бири ҳисобланади. Туманда ҳар йили қарийб давлатга 230 тоннадан зиёд юқори сифатли саноат хом ашёси – пилла ҳосили етказиб берилади.

Жорий 2022 қишлоқ хўжалик йилининг дастлабки ҳосили – пилла хом ашёсини етиштириш мақсадида пиллачилик тармоғига эга фермер хўжаликларида мавсум юмушларига алоҳида эътибор қаратилди. Хусусан, пиллакорлар ўз ихтиёрларидаги тут плантацияларида баҳорги агротехник тадбирларни ўз вақтида, сифатли амалга оширдилар. Аввалдан мавжуд бўлган, кузги ва баҳорги кўчат экиш мавсумларида янгидан бунёд этилган тутзорларни озиқлантириш, қуриган шохларини буташ ва каллаклаш ишлари бажарилиб, уларнинг ҳосилдорлигини оширишга алоҳида эътибор қаратилди. Ипак қурти боқиш мавсумига пухта ҳозирлик кўрилиб, қуртхоналарда таъмирлаш, оҳаклаш каби мавсумолди тадбирлари олиб борилди.

“Jayxun Silk” масъулияти чекланган жамияти томонидан ипак қурти боқиш мавсумига 4163 қути ипак қурти уруғи зооветеринария қоидалари асосида жонлантирилиб, пиллачилик тармоғига эга фермер хўжаликларининг ижарачи пиллакорларига шартнома асосида тарқатиб берилди.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг 2021 йил 8 июль кунги Қарори ҳамда Вазирлар Маҳкамасининг махсус қарори ижросини таъминлаш мақсадида пиллакорларга етиштирилган ҳўл пилла ҳосилининг ҳар бир килограмми учун ўртача 24 минг 700 сўмдан пул берилиши белгиланган. Бундан ташқари, ҳукумат Қарорига кўра, етиштирилган ҳўл пилла ҳосилининг ҳар бир килограмми учун 5000 сўмдан субсидия ажратилиши орқали 2022 йилги пилла ҳосилининг ҳар бир килограмми учун белгиланган нарх 29 минг 700 сўмни ташкил этиши кўрсатилган. Бу эса пиллакорларимизнинг моддий манфаатдорлигини ошириш имконини беради.

Айни кунларда амударёлик пиллакорлар йилимизнинг дастлабки ҳосилини пилла қабул қилиш масканларига топширмоқдалар.

“Jayxun Silk” масъулияти чекланган жамиятига қарашли пилла қабул қилиш масканида дастлабки пилла карвонини қабул қилишга бағишланган йиғилиш бўлиб ўтди.

Йиғилишда “Ўзбекипаксаноат” Уюшмаси раиси ўринбосари Ҳамиджон Очилов иштирок этиб, амударёлик пиллакорларни пилла топшириш мавсумининг бошланиши билан қизғин табриклади.

Пиллачилик фермер хўжаликлари раҳбарлари, соҳа мутахассислари ва илғор ижарачи пиллакорлар иштирокида бўлиб ўтган мазкур йиғилишда “Ўзбекипаксаноат” Уюшмаси раисининг ўринбосари Ҳамиджон Очилов туманда ипак қурти парваришлаш мавсумини муваффақиятли ташкил этган пиллачилик агрономлари ва илғор пиллакорларга миннатдорчилик билдириб, уларга Уюшма томонидан совғалар топширди.

Хусусан, пиллакорлар Роҳатой Қурбонова, Манзура Ердошева, шунингдек, йиғилишда иштирок этган Хўжайли “Агропилла” корхонаси раиси Роҳатой Ўрозимбетова, пиллачилик агрономлари Шарифбой Алламберганов Усман Хўжаметов ва Моҳимжон Собироваларни йилнинг дастлабки ҳосили – сифатли пилла хом ашёси етиштириш бўйича самарали фаолият юритганлари учун чин дилдан табриклади.

Шу куни дастлабки ҳосил тарозига қўйилиб, пиллани қабул қилиш бошлаб юборилди. Илк куннинг ўзидаёқ “Jayxun Silk” масъулияти чекланган жамиятига қарашли пилла қабул қилиш масканлари орқали 10 тоннадан зиёд юқори сифатли пилла ҳосили қабул қилиб олинди. Айни пайтда амударёлик пиллакорлар томонидан пилла қабул қилиш масканлари орқали кунига 11-12 тоннадан пилла ҳосили қабул қилиб олинмоқда.

***

Амударё туманининг пилла хирмони юксалишида Тўлқин овули ҳудудидаги фермер хўжаликларининг ижарачи пиллакорлари ҳиссаси катта бўлмоқда. Моҳир пиллакорлар эришаётган ютуқлар қувонарли.

Ипак қурти боқиш мавсумида ҳар йили 1-1,5 қути қурт уруғини агротехника қоидаларига мувофиқ парваришлаб, зиммасидаги шартномавий режасини ҳамиша ошириб адо этиб келаётган Азимахон Ўрозбоева жорий йил ипак қурти парваришлаш мавсумида 1 қути қурт уруғини зооветеринария қоидалари асосида парваришлаб, юқори сифатли пилла ҳосили етиштиришга муваффақ бўлди. У 19 грамм ипак қурти уруғидан режадаги 57 килограмм ўрнига 70 килограмм ҳосил олиб, зиммасидаги мажбуриятини ҳам ошириб адо этди.

Тўлқинлик пиллакорлар орасида Азимахон опа каби моҳир пиллакорлар кўп. Мавсумда 1 қути ипак қурти уруғидан режадаги 57 килограмм ўрнига 84 килограмм юқори сифатли пилла ҳосили етиштириб, шартномавий режасини ҳам, мажбуриятини ҳам ошириб адо этган Матлуба Саидаметова тўлқинлик пиллакорларга карвонбошилик қилмоқда.

Овулдаги яна бир моҳир пиллакор Умида Қурбонбоева ҳам 19 грамм ипак қурти уруғини астойдил парваришлаб, жорий йил пилла топшириш мавсумини муваффақиятли  якунлади. У шартномавий режадаги 57 килограмм ўрнига 72 килограмм ҳосил олишга эришди.

Амударё тумани пиллакорларининг шижоатлари баланд. Қабул масканларида етиштирилган мўл пилла ҳосилини йиғиштириб олиш, сифати бузилмасидан пиллани қабул қилиш масканларига топшириш ва пиллани қуритиш, ғумбагидан ажратиш ва саралаш ишлари қизғин олиб борилмоқда. 237 тонналик Амударё “кумуш тола” хирмонини яратиш борасидаги барча тадбирлар изчиллик билан давом эттирилмоқда.

Робия ЙЎЛДОШЕВА.