Xavfsiz mahalla — jamiyat taraqqiyoti va farovon hayot kafolati

Amudaryo tumanida Qoraqalpogʻiston Respublikasi prokurorining birinchi oʻrinbosari Oybek Shamuratov boshchiligida Davlat rahbarining 2026-yil 5-yanvardagi “Respublika mahallalarida xavfsiz muhitni yaratish yoʻnalishida yaxlit manzilli ishlash tizimini joriy etishga qaratilgan qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi 1-sonli va “2026-yilda Respublika mahallalarida jinoyatchilikning barvaqt profilaktikasi samaradorligini yanada oshirish boʻyicha tashkiliy chora-tadbirlar toʻgʻrisida”gi 2-sonli qarorlari ijrosi yuzasidan amalga oshirilayotgan ishlar tanqidiy-tahliliy ruhda muhokama qilindi.

Mazkur yigʻilishda tuman hokimi Sobir Xoʻjametov, hokim oʻrinbosarlari, tegishli idora va tashkilotlar mutasaddilari, mahalla “yettiligi” vakillari, jamoatchilik faollari hamda ommaviy axborot vositalari xodimlari ishtirok etdi.

Yigʻilish avvalida soʻz olgan Oybek Shamuratov mamlakatimizda tinchlik-osoyishtalikni mustahkamlash, aholi xavfsizligini taʼminlash, jinoyatchilik va huquqbuzarliklarning oldini olish borasida Prezidentimiz tomonidan qabul qilinayotgan qaror va farmonlar bugungi kunda muhim dasturulamal boʻlib xizmat qilayotganini alohida taʼkidladi.

Darhaqiqat, jamiyat taraqqiyoti, xalq farovonligi va ertangi kun barqarorligi, avvalo, tinch va xavfsiz muhit bilan chambarchas bogʻliqdir. Qayerda osoyishtalik hukm sursa, oʻsha yerda bunyodkorlik boʻladi, investitsiyalar kirib keladi, tadbirkorlik rivojlanadi, yoshlarning ilm olish va kasb egallashga boʻlgan intilishi kuchayadi. Shu bois jinoyatchilik va huquqbuzarliklarning oldini olish masalasi nafaqat huquqni muhofaza qiluvchi organlarning, balki butun jamiyatning ustuvor vazifasiga aylanishi zarur.

Bugungi kunda “Obod va xavfsiz mahalla” tamoyili asosida olib borilayotgan islohotlar inson qadri va manfaatlarini taʼminlashga xizmat qilmoqda. Mahalla tizimining kuchaytirilayotgani, “mahalla yettiligi” faoliyatining yoʻlga qoʻyilgani, profilaktik ishlarning manzilli tashkil etilayotgani — bularning barchasi jinoyat ildiziga barham berish, uning oqibatlari bilan emas, sabab va omillari bilan kurashishga qaratilgani bilan ahamiyatlidir.

Yigʻilish davomida tumanda amalga oshirilayotgan ijtimoiy profilaktika tadbirlarida hamda “yoʻl xarita”lari ijrosida xato va kamchiliklarga yoʻl qoʻyilayotgani tanqid qilindi. Jumladan, “namunali xavfsiz koʻcha” va “namunali xavfsiz yoʻlak”larni tashkil etishda sustkashlik kuzatilayotgani, masʼul idoralar hamda mahalla yettiligi oʻrtasida hamkorlik va tizimli ishlash yetarli darajada yoʻlga qoʻyilmagani qayd etildi.

Taʼkidlanganidek, jinoyatchilikka qarshi kurash faqat sodir etilgan huquqbuzarliklarni fosh etish bilangina cheklanib qolmasligi kerak. Eng muhimi — jinoyatga olib kelayotgan omillarni oʻz vaqtida aniqlash, ijtimoiy muammolarni bartaraf etish, yoshlar bandligini taʼminlash, oilalarda sogʻlom maʼnaviy muhitni shakllantirish va aholi bilan manzilli ishlashdir. Zero, birgina jinoyatning oldi olinishi — bir oilaning koʻz yoshdan, bir yoshning esa notoʻgʻri yoʻldan qaytishi deganidir.

Mutasaddilarga ijtimoiy profilaktika tadbirlarini samarali tashkil etish, “yoʻl xarita”lari ijrosini qatʼiy nazoratga olish, jinoyatlarning sabab va shart-sharoitlarini chuqur oʻrganib, ularni barvaqt bartaraf etish yuzasidan aniq vazifalar belgilab berildi.

Yigʻilish yakunida mahallalarda xavfsiz muhitni yaratish, fuqarolarning huquqiy ongi va madaniyatini oshirish, ayniqsa yoshlar oʻrtasida huquqbuzarliklarning oldini olish boʻyicha barcha masʼullar bir yoqadan bosh chiqarib ishlashi lozimligi taʼkidlandi.

Zero, tinch va xavfsiz mahalla — taraqqiyot poydevori, xalq farovonligi va jamiyat barqarorligining eng muhim kafolatidir.

Charos Arslonova, tuman hokimligining Axborot xizmati rahbari.