INSON QADR-QIMMATI HAR NARSADAN AZIZ

Mustaqillikning ilk yillaridan boşlab jamiyatni harakatga  keltiruvçi kuç – inson omiliga eʼtibor davlatimiz siyosatining ustuvor vazifalaridan biriga aylandi. Natijada ötgan 25-yil mobaynida har bir fuqaroning baxtli-saodatli umr keçirişi, özi tanlagan kasbda mehnat qilişi va zarur hollarda namunali va jahon andozalariga javob beradigan zamonaviy tibbiyot muassasalarida davolanib, soğligini tiklaşi uçun şaroitlar yaratildi.

Tumanimiz ahli ham olisga borib ovora bölib yurmasdan tuman Tibbiyot birlaşmasining özida, eng sönggi rusumdagi taşxis qöyiş va davolaş tibbiy uskunalari yordamida çuqur tekşiruvlardan ötib, natijalariga köra zarur muolajalar olib, soğligini tiklaş imkoniyatiga ega.

Ötgan 25-yil mobaynida Respublikamiz aholisining soğligini muhofaza qilişga va tibbiy xizmat samaradorligini oşirişga, fuqarolarning mehnat va turmuş şaroitlarini yaxşilaşga qaratilgan  qator meʼyoriy-huquqiy hujjatlar – 1998-yil 10-noyabrdagi "Özbekiston Respublikasi soğliqni saqlaş tizimini isloh qiliş davlat dasturi töğrisida”gi Özbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 2007-yil 19-sentyabrda qabul qilingan "Soğliqni saqlaş tizimini isloh qilişni yanada çuqurlaştiriş va uni rivojlantiriş Davlat dasturini amalga oşirişning asosiy yönalişlari töğrisida”gi Farmoni tibbiy xizmat sifatini  kötarişga asos böldi.

2007-yil 2-oktyabrdagi "Respublika tibbiyot muassasalari faoliyatini taşkil etişni takomillaştiriş çora-tadbirlari töğrisida”gi Prezident Qarori va şu asosdagi tuman hokimining 2008-yildagi 29-sonli qaroriga muvofiq, 2008-yil boşida tuman markaziy şifoxonasi bazasida tuman Tibbiyot birlaşmasi taşkil qilindi. Bundan közlangan asosiy maqsad – birlamçi tibbiy yordam körsatiş tizimini rivojlantiriş, tibbiy xizmat körsatişni qimmat turuvçi statsionar turidan ambulator turiga ötkaziş edi. Şu maqsadda tuman markaziy şifoxonasida mavjud bölgan 845 ta örindan 275 tasi qisqartirilib, örinlar fondi va ulardan foydalaniş darajasi qayta körib çiqilib, 3 ta – "Qiliçboy”, "Özbekiston”, "Qipçoq” qişloq hududiy şifoxonalari tugatilib, ulardagi örinlar tuman tibbiyot birlaşmasi tarkibiga qöşildi.

Tuman böyiça statsionar tartibda davolaniş uçun belgilangan örinlar dastlab, 620-öringa tuşirilgan bölsa, 2015-yilda 465 öringa, 2016-yilning yanvar oyidan 450-öringa tuşirildi.

Özbekiston Respublikasi Prezidentining 2009-yil 13 apreldagi 1096-sonli "Ona va bola salomatligini muhofaza qiliş, soğlom avlodni şakllantirişga oid qöşimça çora-tadbirlar töğrisida”gi, 2009-yil 1-iyuldagi 1144-sonli "2009-2013-yillarda aholining reproduktiv salomatligini mustahkamlaş, soğlom bola tuğilişi, jismoniy va maʼnaviy barkamol avlodni voyaga yetkaziş borasidagi işlarni yanada kuçaytiriş va samaradorligini oşiriş çora-tadbirlari dasturi töğrisida”gi Qarorlari asosida tumanimizda ham aholi salomatligini muhofaza qiliş, tibbiy xizmat körsatiş sifati oşdi. Bunda albatta kadrlar salohiyati ham muhim örin tutadi.

Ayni kunda tumanimiz böyiça 405-öringa möljallangan markaziy şifoxona, 75-öringa möljallangan rejali jarrohlik  bölimi, 40-öringa möljallangan şoşilinç tibbiy yordam bölimi, 100-öringa möljallangan tuğruq bölimi, 35-örinli yuqumli kasalliklar bölimi, 45-örinli ftiziatriya bölimi, 95-örinli terapiya bölimi, bir kunlik quvvati 785 qatnovga möljallangan köptarmoqli  markaziy poliklinika va 19 ta qişloq vraçlik punktlari tumanimiz aholisiga namunali tibbiy xizmat körsatmoqda. Bu muassasalarning deyarli barçasi zamonaviy taşhis qöyiş va davolaş, laboratoriya tekşiruv uskunalari va jihozlari bilan taʼminlangan. Bu muassasalarda hozir jami 292 şifokor, 1080 örta tibbiyot xodimlari mehnat qilişadi. Şifokorlarning 195 nafari malaka toifasiga ega bölib, şuning  121 nafari oliy, 51 nafari birinçi, 23 nafari esa ikkinçi toifalidir.

Qişloq vraçlik punkti qişloq aholisiga yuqori malakali, köp qirrali, uzluksiz tibbiy yordam körsatadigan asosiy davolaş muassasasi hisoblanadi. Şu maqsadda tumanda mustaqillik yillarida 15 ta qişloq vraçlik punkti yangidan qurilib, işga tuşirildi va zamonaviy tibbiy jizohlar bilan taʼminlandi.

Onalik va bolalikni muhofaza qiliş borasida olib borilgan izçil islohotlar samarasida "Soğlom ona – soğlom bola” dasturi umummilliy harakatga aylandi. Aholiga körsatilayotgan tibbiy xizmat sifatining yaxşilanişi xalqimiz hayot darajasining yanada yuksalişiga olib keldi.

Istiqlol yillarida davlatimizning aholi salomatligiga, barkamol avlodning şakllanişiga, oilada tibbiy madaniyatni oşirişga, soğlom turmuş tarzini tarğib qilişga bölgan beqiyos eʼtibori natijasida tuman aholisining salomatlik körsatkiçlari sezilarli darajada yaxşilandi.

Davlatimiz qabul qilayotgan yangi ijtimoiy dasturlar zamirida ayollar va bolalar soğligini saqlaşga qaratilgan vazifalar öz ifodasini topmoqda. Bularning zamirida farzandlarning soğlom dunyoga kelişi va soğlom ösib-ulğayib kamolga yetişidek ezgu niyatlar mujassamdir. Çunki soğlom avlodgina yurt kelajagini öz qöliga olişga qodir böladi.

Insoniyat tarixiga nazar taşlasak, jamiyat taraqqiyotiga, turmuş farovonligiga  nimaiki tösqinlik qilsa, unga qarşi kuraş heç qaçon töxtamaganligini köramiz.

Şu yilning 31-oktyabrida qabul qilingan Özbekiston Respublikasi Prezidentining "Aholini dori-darmon vositalari va tibbiyot buyumlari bilan taʼminlaşni yanada yaxşilaşga doir çora-tadbirlar töğrisida”gi Qarori ham bunga dalil böla oladi. Çunki mazkur  Qarorga muvofiq, 2017-yilning 1-yanvaridan boşlab, aholi va tibbiyot muassasalarining arzon va sifatli  dori-darmon vositalari hamda tibbiyot buyumlari bilan taʼminlanganlik darajasini  yanada oşiriş, ularning narxini belgilaş böyiça oçiq-oşkora mexanizmni joriy etiş, mamlakatimizda arzon va sifatli preparatlar bölişiga qaramasdan taşhis qöyiş va davolaş standartlarida közda tutilmagan hamda qimmat import dori-darmon vositalarini tavsiya etiş kabi nomaqbul amaliyotning oldi olinadi. Bu öz navbatida aholini sifatli va arzon dori-darmon vositalari, tibbiyot buyumlari bilan taʼminlaşga, aholining salomatligini yanada mustahkamlaşga xizmat qilişi bilan juda ahamiyatlidir.

Davlatimiz tomonidan mamlakatimizda aholi soğligini muhofaza qilişga qaratilayotgan eʼtiborga bugun butun dunyo havas bilan qaramoqda. Hatto onalik va bolalikni muhofaza qiliş borasidagi amalga oşirilgan işlarni köpgina davlatlar özlariga namunaviy model sifatida qabul qilişmoqda. Bularning bari mustaqilligimiz şarofatidir.

Fursatdan foydalanib, barça tibbiyot xodimlarini ertaga nişonlanadigan kasb bayrami bilan qutlayman! Ularning elimiz soğligini saqlaşdek şarafli işlarida muvaffaqiyatlar tilayman.

Olimboy XALIMOV,

tuman Tibbiyot birlaşmasi boşliği, tibbiyot fanlari nomzodi.