Bogʻdorchilik xoʻjaliklari uchun seminar-trening oʻtkazildi

18-19-dekabr kunlari Amudaryo tumanida Germaniya xalqaro hamkorlik jamiyatining “Oʻzbekistonning tanlangan hududlarida iqtisodiyotning rivojlanishiga koʻmak” loyihasi doirasida “Meva yetishtirish zamonaviy texnologiyalari – yangi intensiv bogʻlar tashkil qilish va mavjud bogʻlar unumdorligini oshirish” mavzusida amaliy seminar-trening oʻtkazildi.

Tumandagi bogʻdorchilikka ixtisoslashgan dehqon va fermer xoʻjaliklari vakillari hamda qishloq xoʻjaligi sohasi mutaxassislari ishtirok etgan seminar-treningda dastlab yangi intensiv bogʻlarni tashkil etish, shu jumladan yer tanlash va koʻchat ekish uchun unga ishlov berish, hududiy sharoitlardan kelib chiqib, koʻchat turi, payvandtagi va navlarini tanlash, yangi ekilgan daraxtlar uchun shakl berish tizimlarini tanlash, yangi barpo etilgan bogʻlarning suv va oʻgʻitlantirishga boʻlgan talablari haqida batafsil maʼlumotlar berildi. Bundan tashqari, mavjud bogʻlarning samaradorligi oshirish, jumladan, bogʻlarda koʻp uchraydigan asosiy muammolarni aniqlash va ularni bartaraf etish boʻyicha chora tadbirlari, tinim davrida shakl berish va u bilan bogʻliq muammolarni bartaraf etish, tinim davrida mevali daraxtlarga qoʻllanilishi mumkin boʻlgan ozuqalar, bogʻlarni qishga samarali tayyorlash va kuzgi agrotexnik tadbirlar haqida maʼruzalar oʻqildi.

Loyiha doirasida seminar-treningga jalb qilingan malakali mutaxassislar trening ishtirokchilariga kuz va qish oylarida zamburugʻ, bakterial va virusli kasalliklar haqida maʼlumotlar ham berishib, ularga qarshi kurash choralari haqida ilmiy asoslangan usullarni tushuntirib oʻtdilar.

Maʼlumki, 2019-yil 11-dekabr kuni Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining «Meva-sabzavotchilik va uzumchilik tarmogʻini yanada rivojlantirish, sohada qoʻshilgan qiymat zanjirini yaratishga doir qoʻshimcha chora-tadbirlar toʻgʻrisida»gi qarori imzolandi. Mazkur qaror bilan qishloq xoʻjaligida foydalanilmayotgan ochiq yer maydonlari, hosildorligi past boʻlgan paxta va gʻalladan boʻshagan maydonlar, yaroqsiz deb topilgan bogʻ va tokzorlar joylashgan yerlarda intensiv bogʻ va tokzorlar barpo etish, issiqxonalar qurish hamda ularni aholiga lizing va kredit shartlari asosida, shu jumladan, tijorat banklari va lizing kompaniyalari orqali berish, keyinchalik ular negizida qishloq xoʻjaligi birlashmalari va meva-sabzavot klasterlari tuzish boʻyicha topshiriqlar berilgan.

Mazkur loyiha ham bogʻlar unumdorligini oshirish, intensiv bogʻlar tashkil qilish orqali olinayotgan hosil hajmi va sifatini oshirishni koʻzda tutadi.

Seminar-treningning ikkinchi kunida ishtirokchilar uchun “Qoraqalpoq agrokimyo himoya” hududiy aktsiyadorlik jamiyati tuman filialiga qarashli intensiv bogʻda amaliy mashgʻulotlar oʻtkazildi. Mazkur bogʻning umumiy yer maydoni 7,6 gektar boʻlib, 2013-yilda tashkil qilingan.

Dala amaliyoti davomida mutaxassislar taʼkidlaganlaridek, ob-havo issiq kunlari katta yoshdagi mevali daraxtlarga shakl berib, butash, siyraklashtirish ishlarini boshlash mumkin. Birinchi galda, katta yoshdagi olma, nok va boshqa urugʻli meva daraxtlar butaladi. Bogʻlar mavsumda yetarlicha sugʻorilmagan boʻlsa, tuproqda namlikni saqlash uchun dekabr oyida bogʻ-tokzorlarga yaxob suvi beriladi. Bunda har bir gektarga bir yarim – ikki ming kub metr suv sarflanib, 4-5 kun davomida sugʻoriladi. Shoʻrlangan yerlar atrofidagi kollektor va zovurlar tozalanadi. Yangi bogʻ va tokzorlar barpo etish maqsadida, ajratilgan yerlarga 30-40 tonna mahalliy oʻgʻit hamda 300-400 kg fosfor va kaliyli oʻgʻitlar solinib, maydon 35-40 sm chuqurlikda haydab qoʻyiladi.

Seminar-treningda bogʻlarda amalga oshirilishi lozim boʻlgan agrotexnik tadbirlar haqida ham batafsil maʼlumotlar berildi.

Gʻ.Yeshniyozov