Ona tili – millat gʻururi, xalq ruhi

1989-yil 21-oktyabr — Oʻzbek tiliga davlat tili maqomi berilgan kun. Ushbu tarixiy sana munosabati bilan Amudaryo tumani Madaniyat boʻlimida bayram tadbiri boʻlib oʻtdi. Tadbirda madaniyat xodimlari, ijodkorlar, oʻqituvchilar hamda yoshlar ishtirok etishdi. Tadbirni Xalq deputatlari Amudaryo tuman Kengashi kotibiyati mudiri Mansur Oʻrazboyev ochib berdi.

Mazkur sana xalqimizning maʼnaviy hayotida beqiyos ahamiyatga ega. Sababi, millatimizning oʻzligini, gʻururini va birligini ifodalaygan ona tili — bu xalqning yuragi, uning ruhiyati va tafakkur tarzidir.

Bayram tadbirda soʻzga chiqqanlar oʻzbek tilining tarixiy ildizlari, boy merosi va bugungi kunda uni rivojlantirish borasida amalga oshirilayotgan islohotlar haqida fikr yuritdilar. Taʼkidlandiki, til — bu xalqning oʻzligini asrab qoladigan eng muhim omil, u milliy madaniyat, adabiyot, sanʼat va maʼnaviyatning poydevoridir.

Oʻzbek tili tarix sahnasida shakllanishida va yuksak darajaga koʻtarilishida buyuk ajdodlarimizning hissasi beqiyos. Xususan, Mahmud Qoshgʻariy oʻzining “Devonu lugʻotit turk” asari orqali turkiy tillarning boy lugʻaviy xazinasini yaratgan boʻlsa, bu asar oʻzbek tilining ildizlarini oʻrganishda bebaho manba boʻlib qolmoqda.

Shuningdek, Hazrat Alisher Navoiy oʻzining daholarcha ijodi bilan oʻzbek adabiy tilini yuksak pogʻonaga olib chiqdi. “Muhokamat ul-lugʻatayn” asari orqali turkiy tilning, xususan oʻzbek tilining goʻzalligi, boy ifoda imkoniyatlarini isbotlab berdi. Navoiy asarlari bugungi kunda ham milliy oʻzligimizni anglashda, tilimizga mehr va faxr bilan qarashda bebaho maktabdir.

Zahiriddin Muhammad Bobur esa nafaqat sarkarda, balki shoir, tarixchi va til fidoyisi sifatida oʻzbek tilining sofligini saqlash, uni adabiy til sifatida rivojlantirishga katta hissa qoʻshdi. Uning “Boburnoma” asari oʻzbek tilining adabiy imkoniyatlarini amalda namoyon etgan ulkan tarixiy va badiiy yodgorlikdir.

Bugungi kunda ham davlat miqyosida oʻzbek tilining nufuzini yanada oshirish, uni xalqaro maydonda munosib oʻringa olib chiqish yoʻlida keng koʻlamli ishlar olib borilmoqda. Til siyosatida erishilgan yutuqlar, oʻzbek tili alifbosini takomillashtirish, uni raqamli texnologiyalarga moslashtirish borasidagi saʼy-harakatlar – bularning barchasi tilimizni zamon bilan hamnafas rivojlantirish yoʻlidagi izchil islohotlardir.

Prezidentimiz Oʻzbek tili bayrami munosabati bilan xalqimizga yoʻllagan tabrigida taʼkidlaganidek, “farzandlarimizni ona tilimizga mehr qoʻyib, uning beqiyos boyligi va imkoniyatlaridan bahramand boʻlishga oʻrgatish maʼnaviy-maʼrifiy tarbiyaning ajralmas bir qismidir. Bu dolzarb masala ijodkor ziyolilarimiz, taʼlim-tarbiya, madaniyat, yoshlar, mahalla, xotin-qizlar tashkilotlari, ommaviy axborot vositalari vakillari faoliyatida doimo markaziy oʻrinda turishi, butun jamiyatimizda umummilliy harakatga aylanishi kerak”.

Bayram tadbirida Madaniyat boʻlimining isteʼdodli xonandalari tomonidan ijro etilgan kuy va qoʻshiqlar, sahna koʻrinishlari hamda badiiy chiqishlar ishtirokchilarga bayramona kayfiyat ulashdi. Diltortar navolar, ona tilimizni madh etuvchi qoʻshiqlar yuraklarga faxr va iftixor tuygʻusini olib kirdi.

Oʻzbek tili — bu tariximiz, bu madaniyatimiz, bu bizning faxrimizdir. Uni asrash, rivojlantirish va kelajak avlodlarga bezavol yetkazish har birimizning muqaddas burchimizdir.

Charos Arslonova, tuman hokimligining Axborot xizmati rahbari.