OChIQ MULOQOT TADBIRI PEDAGOG XODIMLAR UChUN YaNGI KONSTITUTsION NORMALAR YuZASIDAN TUShUNChALAR TAQDIM ETMOQDA

Joriy yilning  6-aprel kuni Amudaryo tuman halq taʼlim boʻlimiga qarashli 82-sonli umumtaʼlim maktabining majlislar zalida Mangʻit shahri va shahar atrofi maktablarining direktorlari va direktor oʻrinbosarlari ishtirokida “Yangilanayotgan Konstitutsiyada fuqarolarning huquqiy himoyasi” va “Pedagog xodimlarni mehnatga maʼmuriy tarzda majburlash bilan bogʻliq qabul qilingan Oʻzbekiston Respublikasi Qonunining mazmun-mohiyati”ni tushuntirish yuzasidan ochiq muloqot tarzidagi tadbir boʻlib oʻtdi.

Tadbirda jinoyat ishlari boʻyicha Amudaryo tuman sudining raisi Asqar Safarov, Nukus tumanlararo maʼmuriy sudining raisi Bekbauli Dosimbetov, Amudaryo tuman hokimligi masʼul xodimlari va Amudaryo tuman halq taʼlim boʻlimiga qarashli 82-sonli maktab direktori Zafar Aqmanovlar oʻz maʼruzalari bilan ishtirok etishdi.

Jinoyat ishlari boʻyicha Amudaryo tuman sudining raisi A.Safarov tadbirni ochib, Yangilanayotgan Konstitutsiyada fuqarolarning taʼlim olish huquqi va imkoniyati kengaytirilayotganligi, bundan keyin oʻqituvchilar Konstitutsiyaviy maqomga ega boʻlishi, ijtimoiy davlatga xos yondashuvlar taʼlim sohasiga oid koʻplab modda va normalarda oʻz ifodasini topayotgani, taʼlim va ilm-fanga oid normalar qariyb 2 baravarga oshayotganligini alohida mamnuniyat bilan qayd etdi.

Jumladan, fuqarolarning oliy taʼlim muassasalarida davlat granti hisobidan oʻqish huquqi qatʼiy belgilab qoʻyilayotgani, xususan, 2017-yilgacha oliygohlarda oʻqish uchun davlat grantlari soni faqat qisqarib kelgan boʻlsa, oxirgi olti yilda bu boradagi ahvol butunlay oʻzgarib, grantlar soni 2 baravar koʻpaygani va 40 mingtaga yetganini, Magistratura uchun esa 5 baravar koʻpayganligini taʼkidladi.

Darvoqe, yangilanayotgan Konstitutsiyada nogironligi bor bolajonlarimizga oʻz tengdoshlari bilan bir xil taʼlim olishi uchun barcha sharoitlarni yaratish koʻzda tutilmoqda va bunday imkoniyatlar inklyuziv taʼlim sifatida Konstitutsiyaga kiritilmoqda.

Konstitutsiyada davlatning oʻqituvchilar shaʼni va qadr-qimmatini himoya qilish, ularning ijtimoiy va moddiy farovonligi, kasbiy jihatdan oʻsishi toʻgʻrisida gʻamxoʻrlik qilish majburiyati kuchaytirilayotgani haqidagi norma oʻqituvchining jamiyatdagi ijtimoiy maqomi va obroʻsini mustahkamlashga xizmat qiladi.

Tadbir davomida jinoyat ishlari boʻyicha tuman sudining raisi Asqar Safarov yana bir muhim yangilik – davlat oilaning toʻlaqonli rivojlanishi uchun ijtimoiy, iqtisodiy, huquqiy va boshqa shart-sharoitlar yaratishi xususidagi Konstitutsiyaviy norma haqida, shuningdek, bola huquqlari, har kim mehnati uchun hech qanday kamsitishlarsiz hamda mehnatga haq toʻlashning belgilangan eng kam miqdoridan kam boʻlmagan tarzda adolatli haq olish huquqi toʻgʻrisidagi normaning Konstitutsiyada belgilanishi aholi turmush darajasini yaxshilashda va mamlakatimizda ijtimoiy adolatni ustuvor qadriyatga aylantirishda muhim ahamiyatga egaligini alohida taʼkidladi.

Asqar Safarov loyihada homiladorligi yoki bolasi borligi bilan bogʻliq sabablarga koʻra, ayollarni ishga qabul qilishni rad etish, ishdan boʻshatish va ularning ish haqini kamaytirish taqiqlanishi, fuqarolarning bandligini taʼminlash, ularni ishsizlikdan himoya qilish, kambagʻallikni qisqartirish choralarini koʻrish, bolalar mehnatining bolaning sogʻligʻiga, xavfsizligiga, ahloqiga, aqliy va jismoniy rivojlanishiga xavf soluvchi, shu jumladan uning taʼlim olishiga toʻsqinlik qiluvchi har qanday shakllari taqiqlanishi, pensiya, nafaqa va boshqa ijtimoiy yordamlar miqdori eng kam isteʼmol xarajatlaridan oz boʻlishi mumkin emasligi xususidagi Konstitutsiyaviy normalar haqida batafsil tushunchalar berdi.

Shundan soʻng, Nukus tumanlararo maʼmuriy sudining raisi Bekbauli Dosimbetov mamlakatimizda majburiy mehnatga barham berish, ayniqsa, pedagog xodimlarni ularning kasbiy faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan tadbirlarga jalb etish hollari davom etayotganini taʼkidlab, Oʻzbekiston Respublikasi Jinoyat Kodeksiga pedagog xodimlarni mehnatga maʼmuriy tarzda majburlaganlik uchun maʼmuriy jazo qoʻllanilganidan keyin xuddi shunday qilmishni takroran sodir etganlik uchun jinoiy javobgarlikni nazarda tutuvchi norma kiritilayotgani, Oʻzbekiston Respublikasi Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi Kodeksida pedagog xodimlarni mehnatga maʼmuriy tarzda majburlaganlik, shuningdek, ularning kasbiy faoliyatiga qonunga xilof ravishda aralashganlik uchun javobgarlik kuchaytirilishi nazarda tutilayotgani xususida batafsil soʻz yuritdi.

Ushbu Qonun taʼlim tashkilotining pedagog xodimlarini majburiy mehnatga jalb qilish bilan bogʻliq huquqbuzarliklar uchun, pedagog xodimlarning kasbiy faoliyatiga qonunga xilof ravishda aralashganlik uchun javobgarlikni kuchaytirishga, shuningdek, ularning huquqlari, erkinliklari va qonuniy manfaatlarini taʼminlashga xizmat qilishi haqida zarur tushunchalar berdi.

Tadbir davomida ishtirokchilar oʻzlarini qiziqtirgan savollar bilan murojaat qildilar va tegishli javoblar oldilar. Qiziqarli va munozaralarga boy tarzda oʻtgan ochiq muloqot tadbiri pedagog xodimlar uchun Yangilanayotgan Konstitutsiya va unga kiritilayotgan xalqparvar normalar mazmun-mohiyati yuzasidan zarur tushunchalarga ega boʻlishlarida muhim ahamiyat kasb etdi.

Robiya YOʻLDOShEVA.