Amudaryolik pillakorlar yuksak xirmon bunyod etdilar

Amudaryo tumani Qoraqalpogʻistondagina emas, balki Oʻzbekiston miqyosida eng koʻp va sifatli pilla yetishtiruvchi tumanlardan biri sanaladi. Tuman pillakorlari har yili shartnomaviy rejalarini ortigʻi bilan ado etib, qoraqalpogʻistonlik pillakorlar orasida peshqadamlik qilib kelishmoqda. Albatta, bunday mavqega erishishning oʻzi boʻlmaydi. Buning uchun eng avvalo sohani rivojlantirishning birdan-bir omili – ozuqa bazasini mustahkamlash, ijarachi pillakorlar uchun zarur shart-sharoitlar yaratish, bundan ham muhimi, ularning fidoyi mehnatlarini munosib ragʻbatlantirib borishda adolat tamoyillariga amal qilinishi joiz.

Xalqimiz pillachilikni yetti xazinaning biri sifatida qadrlashadi. Shundanmi, ipak qurti parvarishlash mavsumi juda qisqa, bir oydan sal ziyod vaqt davom etib, har bir kuni, hatto lahzalari oʻta masʼuliyatli boʻlishiga qaramay, yillar davomida ipak qurtini mehr bilan parvarishlab, yuqori hosil olib kelayotgan mohir pillakorlarimiz juda koʻp. Katta minnatdorchilik va mamnuniyat bilan shuni alohida eʼtirof etish joizki, aynan ana shunday fidoyi, mehnatkash insonlar saʼy-harakatlari tufayli joriy yilgi pilla xirmonimiz yanada yuksak boʻldi.

Bu yilgi ipak qurti parvarishlash mavsumiga jiddiy tayyorgarlik koʻrildi. Tumandagi pillachilik tarmogʻi mavjud boʻlgan fermer xoʻjaliklari tomonidan barcha tutzorlar, hatto dala yoʻllari, ichki suv yoʻllari boʻylariga ekilgan tut daraxtlari – jami 525,2 gektar maydondagi salkam 2400 tupga yaqin serhosil tut nihollari erta bahordanoq alohida roʻyxatga olindi va zarur agrotexnik tadbirlar amalga oshirilib, oziqlantirildi.

Hududlardagi ijarachi pillakorlar ixtiyoridagi qurtxonalar soha mutaxassislari tomonidan jiddiy nazoratga olinib, sanitariya talablari darajasida mavsumga tayyorlandi. Barcha zarur sharoitlar yaratilgach, pillachilik tarmogʻi bor boʻlgan fermer xoʻjaliklarining ijarachi pillakorlari bilan “Jayxun Silk” MChJ pillani qayta ishlash korxonasi oʻrtasida joriy yilgi mavsumda 296 tonna pilla yetishtirish boʻyicha shartnoma tuzildi. Amalga oshirilgan barcha saʼy-harakatlar bugungi yuksak pilla xirmonini yaratish imkonini berdi.

Joriy yilning 13-iyun sanasigacha pillakorlarimizning tun-u kun olib borgan fidoyi mehnatlarining natijasi – shartnomaviy rejadagidan 14 tonna ziyod, yaʼni 296 tonna oʻrniga 310 tonnalik qimmatbaho sanoat xom ashyosi – yuqori sifatli pilla xirmoni bunyod etildi. Bu boradagi reja 104 foizga bajarildi.

Erishilgan bu yuksak natijalarga tumandagi pillachilik tarmogʻi bor boʻlgan fermer xoʻjaliklari munosib hissalarini qoʻshdilar. Tumanda eng koʻp pilla hosilini yetishtirgan choykoʻllik ijarachi pillakorlar 27 tonnadan ortiq xirmoni bilan karvonboshilik qildilar. Toʻlqinliklar 17,9 tonna, qanglilik ijarachilar 18,8 tonna, qipchoqlik pillakorlar 14,2 tonna, oq oltinliklar 12,8 tonna, Bobur ovullik pillakorlar 20,2 tonna hosil yigʻib, sarbaland xirmonlar bunyod etishdi. Shuningdek, Kuyuk koʻpir, Xitoy, Boʻz yop, Namuna, Doʻrman, Xolimbeg, Qilichboy, Oʻrta qalʼa, Tosh yop va Amir Temur nomli ovul hamda mahallalar pillakorlari ham ibrat namunalarini koʻrsatdilar.

Qaysi soha boʻlishidan qatʼiy nazar, qilingan fidoyi mehnat qadrlanmasa, moddiy manfaatdorlik masalasida adolat boʻlmasa, albatta oʻsha soha bir kun kelib tanazzulga yuz tutadi. Bu zamonlar sinovidan oʻtgan haqiqat. Shu nuqtai nazardan olib qaraganda “Jayxun Silk” MChJ pillani qayta ishlash korxonasi bilan ijarachi pillakorlar oʻrtasida tuzilgan shartnomaga muvofiq pillakorlarning fidoyi mehnatlari munosib baholandi va topshirilgan hosil uchun ish haqlari shu kunning oʻzida, tarozi boshida hisob-kitob qilinib, ijarachilarga berib borildi. Qilgan mehnatlari, yetishtirgan sifatli pilla hosili salmogʻiga yarasha 5-6 million, baʼzi pillakorlar hatto 10-15, 20-21 million soʻmgacha daromad olishga muvaffaq boʻldilar.

Fursatdan foydalanib, soha xodimlarini, kunni-tunga ulab, qurtxonalarda sifatli pilla yetishtirish maqsadida oʻzlarining halovatidan kechib fidoyi mehnat qilgan va bugungi kunda yorugʻ yuz bilan yuksak Amudaryo pilla xirmoni yaratgan barcha aziz pillakorlarimizni erishilgan katta mehnat gʻalabasi bilan chin dildan muborakbod etaman, oilalariga farovonlik, mustahkam sogʻlik tilayman.

Erkaboy Yusupov, “Jayxun Silk” MChJ rahbari.