ILGʻOR TOMORQAChINING IBRATLI TAShABBUSI VA TAJRIBASI

Mamlakatimizda soʻnggi yillarda tomorqa xoʻjaligini rivojlantirish, ilgʻor tomorqa yer egalarining ish tajribalarini ommalashtirishga qaratilgan chora-tadbirlar tufayli bugungi kunda tomorqa nafaqat moʻl-koʻl daromad manbai, balki ziroatchilik boʻyicha haqiqiy tajriba maydoniga aylanib bormoqda. Qishloq xoʻjaligi sohasiga doir yangiliklar va tajribalarni oʻz faoliyatiga tatbiq etib, tomorqa xoʻjaligini tom maʼnoda ziroatchilik fabrikasiga aylantirgan, qishloqda dehqonchilik madaniyatini yuqori darajaga koʻtargan, oʻzlarining yangi-yangi tashabbuslari bilan mamlakatimiz oziq-ovqat xavfsizligini taʼminlashga munosib hissa qoʻshayotgan tomorqa yer egalari talaygina.

Amudaryo tumanining Xolimbeg qishlogʻida istiqomat qiluvchi ilgʻor tomorqachi Erkin ogʻa Qoʻshayev ana shunday fidoyi dehqonlardan. Uni bugungi kunda nafaqat Amudaryo tumanida, balki Qoraqalpogʻiston Respublikasi va Xorazm viloyatining aksariyat tumanlarida juda yaxshi bilishadi. Chunki Erkin ogʻa Qoʻshayev tomorqa xoʻjaligida mavsumiy ekinlardan, mevazor bogʻi, uzum toklaridan sifatli va yuqori hosil olishdan tashqari, mevali daraxtlar, poliz va sabzavot ekinlarining tabiiy iqlim sharoitiga mos navlarini yaratish orqali tomorqa xoʻjaligi imkoniyatlarini oʻz mehnati bilan amalda namoyon etib, kaftdek yerdan zar undirayotganlardan.

Erkin ogʻa Qoʻshayev uchun joriy yilgi dehqonchilik mavsumi juda barakali boʻldi. Uning shaxsiy tashabbusi bilan Amudaryo tumanida ilk bor kartoshka urugʻchiligi amaliyoti boshlandi. Mamlakatimizda yoʻlga qoʻyilgan, mahalliy iqlimga mos, sifatli urugʻchilik mahsulotlari yetishtirish tizimiga munosib hissa qoʻshish maqsadida u erta bahorda tomorqa yerining 10 sotix qismiga 300 kilogramm "Toshkent" navli urugʻlik kartoshka ekdi. Oʻz vaqtida amalga oshirilgan agrotexnik chora-tadbirlar tufayli ekilgan urugʻ toʻliq unib chiqdi va 3,4 tonna hosil olindi.

– “Toshkent" navi bizning tez oʻzgaruvchan tabiiy iqlim sharoitimizga juda mos, — deydi Erkin ogʻa Qoʻshayev. — Serhosil, kasalliklarga chidamli, toʻyimlilik darajasi yuqori, vitaminlarga boy. Uni tumanimizning barcha hududlaridagi tomorqa yerlariga, hatto fermer xoʻjaliklarining katta-katta maydonlariga ham ekish mumkin.

Kartoshkachilikda "Amudaryo tajribasi" sifatida eʼtirof etilayotgan, ilgʻor tomorqachi Erkin Qoʻshayev tashabbusi bilan tomorqada amalga oshirilgan kartoshka urugʻchiligi boʻyicha tajriba tomorqadan samarali foydalanish va qisqa muddatda yuqori hosil olish mumkinligini isbotladi va amudaryolik tomorqachilarda katta qiziqish uygʻotib, mahalliy darajadagi yangi yoʻnalishni boshlab berdi.

Ayni paytda tumanda soha mutaxassislari tomonidan maxsus chora-tadbirlar rejasi ishlab chiqilib, kelgusi dehqonchilik yilidan boshlab tumanning barcha hududlaridagi fermer xoʻjaliklari va tomorqa yer egalariga ushbu tajribani amaliyotga tatbiq etish koʻzda tutilgan. Shuningdek, xolimbeglik ilgʻor tomorqachi Erkin ogʻa Qoʻshayev tomorqasida amalga oshirilgan kartoshka urugʻchiligiga oid ushbu tajribaning Respublika miqyosidagi ahamiyati mutaxassislar tomonidan alohida eʼtirof etilib, "Amudaryo tajribasi"ni Qoraqalpogʻiston Respublikasining boshqa hududlarida ham tatbiq etish rejalashtirilmoqda.

"Toshkent" navli kartoshka yetishtirishdagi iqtisodiy va agrotexnik ustunliklar, xususan, kartoshkaning serhosilligi, kasalliklarga va Qoraqalpogʻistonning tabiiy iqlim sharoitiga moslanuvchanligi, tezpisharligi dehqonlarga juda manzur boʻlmoqda va mazkur yoʻnalishda infratuzilma, tadqiqotlar hamda xalqaro tajribalar uygʻunligida ish olib borilmoqda. Xolimbeglik ilgʻor tomorqachi Erkin ogʻa Qoʻshayev esa kelgusi dehqonchilik mavsumida "Toshkent" navli kartoshka urugʻchiligi yoʻnalishida ham bahorgi, ham kuzgi mavsumlarda kartoshka yetishtirishni rejalashtirgan.

ROBIYa YOʻLDOShEVA.