INVESTORLARGA YaRATILGAN IMTIYoZ VA QULAYLIKLAR xorijiy sarmoyalarni jalb qilişda muhim omil bölmoqda

Mamlakatimizda xorijiy investitsiyalarni jalb etişni rağbatlantirişga, çet ellik investorlar hamda çet el investitsiyalari jalb etilgan korxonalar uçun beriladigan kafolatlar va imtiyozlar tizimini mustahkamlaşga alohida eʼtibor qaratilmoqda. "Çet el investitsiyalari töğrisida”gi, "Çet ellik investorlar huquqlarining kafolatlari va ularni himoya qiliş çoralari töğrisida”gi, "Investitsiya faoliyati töğrisida”gi Qonunlar qabul qilinişi hamda Özbekiston Respublikasi Prezidentining "Xorijiy investitsiyalar iştirokidagi korxonalarni taşkil etiş va ularning faoliyatini rağbatlantirişga oid qöşimça çora-tadbirlar töğrisida”gi, "Xorijiy sarmoyalari bölgan korxonalar işlab çiqaradigan mahsulot eksportini rağbatlantirişga oid qöşimça çora-tadbirlar töğrisida”gi, "Töğridan-töğri xorijiy investitsiyalar jalb etilişini rağbatlantirişga oid qöşimça çora-tadbirlar töğrisida”gi Farmonlari bilan xorijiy investitsiyalar iştirokidagi korxonalarga imtiyozlar berilişi xorijiy sarmoyadorlarning Özbekistonga qiziqişlarini oşirmoqda.

Tumanimizda ham bir neçta xorijiy investitsiyalar iştirokidagi qöşma korxonalar samarali faoliyat yuritmoqda.

Tumanda pillani qayta işlaşga möljallangan "AZIYA SILK” Vetnam şöʼba korxonasi taşkil qilinişi natijasida tumanning 63 nafar aholisi iş bilan taʼminlandi.

Korxonada pillani qayta işlaş natijasida pilla ipagi işlab çiqariş yölga qöyilgan bölib, ötgan 2013-yilda jami 498,3 ming AQŞ dollari miqdorida mahsulot eksport qilingan bölsa, joriy yilning 1 çoragi davomida 140,9 ming AQŞ dollari miqdorida eksport amalga oşirilib, ötgan yilning şu davriga nisbatan 4 barobar ösim surʼatiga erişildi.

Bugungi kunda korxonada faqat pilla ipagi eksport qilinayotgan bölsa, joriy yilda loyiha qiymati 310 ming AQŞ dollariga teng, yiliga 720 tonna trikotaj mahsulotlari işlab çiqarişga möljallangan loyiha ustida işlar olib borilmoqda. Bu loyiha amalga oşirilişi natijasida qöşimça ravişda 50 ta yangi iş örinlari yaratilib, işlab çiqarilgan mahsulotlarning 80 foizini eksport qiliş rejalaştirilmoqda. Bu bilan tumanimizda tayyor mahsulot eksportiga erişiladi.

Şuningdek, tumandagi masʼuliyati çeklangan jamiyat şaklidagi "Mangit Invest plus” qöşma korxonasida qandolatçilik mahsulotlari işlab çiqarilmoqda. Şuning bilan birgalikda korxonada qişloq xöjalik mahsulotlarini tayyorlaş işlari bilan şuğullaniş uçun 2012-yilda öz mablağlari hisobidan 400,0 mln sömlik investitsiya kiritib, siğimi 400 tonnalik zamonaviy muzlatgiçli omborxona qurib işga tuşirildi. Buning natijasida ötgan 2013-yil davomida 49,1 ming AQŞ dollari miqdorida qişloq xöjalik mahsulotlari eksport qilingan bölsa, joriy yilning 1 çoragida 208,2 ming AQŞ dollari miqdorida qişloq xöjalik mahsulotlarini eksport qilişga erişildi.

Bu korxonaning faoliyat boşlaşi natijasida 15 nafar kişi iş bilan taʼminlandi.

Bu yönalişlarda olib borilayotgan işlar uzluksiz davom qildirilib, ötgan 2013-yilning oxirida tumanning Nazarxon ovuli hududida qora metall çiqindilaridan yiliga 20 tonna armatura işlab çiqarişga möljallangan  xorijiy investitsiya iştirokidagi "Shosh Mangit” masʼuliyati çeklangan jamiyati işga tuşirildi. Korxonada armatura işlab çiqarişni taşkil qiliş uçun jami 295,0 ming AQŞ dollari miqdorida xorijiy investitsiyalar kiritildi.

Korxonaning işga tuşirilişi natijasida 20 ta yangi iş örinlari taşkil qilinib, hozirgi kunda işlab çiqariş jarayoni boşlab yuborilgan. Bugungi kunda korxonada işlab çiqarilayotgan mahsulotlar içki isteʼmol bozoriga sotilib, nafaqat tumanning, balki Qoraqalpoğistonning armaturaga bölgan ehtiyojining bir qismini qondirmoqda.

Kelgusida korxonani yanada kengaytiriş evaziga işlab çiqariş quvvatini oşiriş va işlab çiqarilgan mahsulotning kamida 25-30 foizini eksportga çiqariş möljallanmoqda.

Xulosa örnida aytiş kerakki, mamlakatimiz qonunçiligida töğridan-töğri xorijiy investitsiyalar jalb etilişini rağbatlantiriş maqsadida nazarda tutilgan keng qamrovli çora-tadbirlar majmui yurtimizda xorijiy investorlar uçun maksimal darajada qulay investitsiya muhitini yaratiş borasida diqqatga sazovor natijalarga erişiş imkonini bermoqda. Bu esa öz navbatida iqtisodiyotimiz rivoji va xalqimiz turmuş farovonligi oşişiga xizmat qiladi.

Kamiljon Aytbayev,

tuman hokimining iqtisodiyot va ijtimoiy rivojlantiriş masalalari böyiça örinbosari.

(Foto - http://uza.uz)