KONSTITUTsIYa – ASOSIY QONUNIMIZ

1993-yil 9-aprel kuni Qoraqalpogʻiston Respublikasi Joʻqorgʻi Kengesining 12-chaqiriq 12-sessiyasida Qoraqalpogʻiston Respublikasi Konstitutsiyasi qabul qilindi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi Konstitutsiyasi asosiy printsiplar, fuqarolarning asosiy huquqlari, erkinliklari va burchlari, jamiyat va shaxs, maʼmuriy-hududiy tuzilish, davlat hokimiyatining tashkil etilishi, Konstitutsiyaga oʻzgartirish kiritish tartibi kabilarga bagʻishlangan 6 boʻlim, 26 bob va 120 moddadan iborat. Konstitutsiyaga besh marotaba oʻzgartirishlar va qoʻshimchalar kiritilgan.

Konstitutsiyada eng demokratik tamoyillar va normalar aks ettirilgan boʻlib, Qoraqalpogʻiston Respublikasining barcha fuqarolari bir xil huquq va erkinliklarga egaligi, jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib chiqishi, eʼtiqodidan qatʼiy nazar, qonun oldida tengligi belgilangan. Inson hayotiga suiqasd qilish eng ogʻir jinoyat ekanligi, har kim erkinlik va shaxsiy daxlsizlik huquqiga egaligi, hech kim qonunga asoslanmagan holda hibsga olinishi yoki qamoqda saqlanishi mumkin emasligi  koʻrsatilgan. Shuningdek, jinoyat sodir etganlikda ayblanayotgan har bir shaxsning ishi sudda qonuniy tartibda, oshkora koʻrib chiqilib, uning aybi aniqlanmaguncha u aybdor hisoblanmasligi, sudda ayblanayotgan shaxsga oʻzini himoya qilish uchun barcha sharoitlar taʼminlab berilishi, hech kim qiynoqqa solinishi, zoʻravonlikka, shafqatsiz yoki inson qadr-qimmatini kamsituvchi boshqa tarzdagi tazyiqqa duchor etilishi mumkin emasligi qatʼiy belgilangan. Har kim oʻz shaʼni va obroʻsiga qilingan tajovuzlardan, shaxsiy hayotiga aralashishdan himoyalanish va turar joyi daxlsizligi huquqiga egaligi ham koʻrsatib qoʻyilgan. Har kim erkin fikrlash, soʻz va eʼtiqod erkinligi huquqiga egaligi, hamma uchun vijdon erkinligi kafolatlanishi, har bir inson xohlagan dinga eʼtiqod qilish yoki hech qaysi dinga eʼtiqod qilmaslik huquqiga egaligi tasniflangan.

Shuningdek, Konstitutsiyamizda oila institutiga katta ahamiyat berilgan boʻlib, oila jamiyatning asosiy boʻgʻini ekanligi hamda jamiyat va davlat muhofazasida boʻlish huquqiga egaligi, nikoh tomonlarning ixtiyoriy roziligi va teng huquqliligiga asoslanishi, ota-onalar oʻz farzandlarini voyaga yetgunlariga qadar boqish va tarbiyalashga majburligi, voyaga yetgan, mehnatga layoqatli farzandlar oʻz ota-onalari haqida gʻamxoʻrlik qilishga majburligi koʻrsatilgan.

Umumlashtirib aytganda, Qoraqalpogʻiston Respublikasi Konstitutsiyasi davlatimiz mustaqilligining huquqiy asosi, xalqning osoyishtaligi, erkin hayot kechirishi va rivojlanishi garovi hisoblanadi.

Fursatdan foydalanib, barchangizni 9-aprel – Qoraqalpogʻiston Respublikasi Konstitutsiyasi qabul qilingan kun bilan tabriklayman va kelgusidagi ishlaringizda muvaffaqiyat tilayman.

Q.AtamuraDov, Fuqarolik ishlari boʻyicha Amudaryo tuman sudi raisi.