BU KITOBNI OʻQING, UNDA SIZNING HAM QALBINGIZ BOR

Kasbim taqozosiga koʻra, ijodkorlar, shoir va yozuvchilar davrasida koʻp boʻlaman. Shunday damlarda, yashirmayman, atrofimdagi insonlarning barchasi shoir-u shoiralarmi, deya hayratlanaman. Lekin ana shu shoir-u shoiralarning berilib ijod etgan mashqlarini (sheʼrlarini emas!) tinglab, ochigʻi, zerikib qolaman. Tezroq ularning davrasini tark etgim keladi. Nega, deysizmi? Haqiqiy, yuragimga yetib boradigan, koʻnglim torlarini nafis tebratib, musiqiy  ohang taratadigan satrlar topaolmaganimdan...

Chiroyli dastxat bitib, nihoyatda kamtarlik bilan “oʻqib koʻrarsiz, opa”, deya qoʻlimga tutqazgani, Odil Shomurodovning sheʼrlarini esa shunchaki varaqlab koʻrmadim, balki qoʻlimdan qoʻymay oʻqidim, zavq oldim, sheʼrlari ohanglarida tebranib-tebranib, quvonch bilan kitobni oxirigacha, ayrim sheʼrlarini takror-takror oʻqidim. Chunki bu sheʼriy bitiklarda katta qalb bor, dard, mehr va sogʻinch bor edi.

Bu olamni begʻubor

Koʻrmoq edi istagim.

Gʻaming nima, ayt sening,

Shoʻrlikkina yuragim?

Nima qilay qushginam,

Tor keldimi qafasing?

Mushtlaringning zarbidan

Boʻgʻiladi nafasim.

Ushbu satrlar Odil Shomurodovning “Oila – muqaddas” deb nomlangan kitobidan joy olgan “Yurak” sheʼriga tegishli. Azbaroyi dardning zoʻridan “koʻksini tinmay mushtlayotgan” yuragi bilan shoirning hasratlashuvi juda chiroyli, dardli ohanglarda talqin etilganki, sheʼrxon beixtiyor oʻzining yuragi bilan dardini boʻlishayotganday his etadi oʻzini.

Shoirning “Kuchuk” sheʼri bolalik xotiralari haqida. Bebosh bolalikning bir qaltis oʻyini sabab kuchukchani suvga choʻktirib yuborgan bolakay (shoir)ning yoshi ulgʻaygan sari yuragida tugun boʻlib qolgan iztiroblari, oradan 40-yil oʻtib ketsa-da, vijdon azobidan zarb olgan qalbi iqrori oʻquvchida tabiat oldida masʼullik tuygʻusini uygʻotadi.

Kitobni varaqlaganim sari shoirning ajib sehrli sheʼriyat dunyosiga oshno boʻlib, dilimda hayrat uygʻondi. Uning “Jigarim”, “Zabardast yigitlar”, “Oʻzbekning”, “Alvido”, “Oila – muqaddasdir”, “Non taʼmi”, “Hayot”, “Onajon”, “O, muhabbat”, “Yurak toʻla dard”, “Donor”, “Internet”, “Yetimlar faryodi”, “Oʻzbekning bolasi”, qoʻyingki, barcha sheʼrlarini aslo befarq oʻqish mumkin emas. Bu sheʼrlarda pokiza qalb tugʻyonlari, ona Yurtga, jigarbandlarga, aziz xalqiga cheksiz mehr-muhabbat bor.

Odiljonning “Kashfiyotchi”, “Boshliq” kabi hazil sheʼrlarida esa deyarli barchaga birday kulgu, sehr, zavq bagʻishlovchi komik xususiyat borki, sheʼrning har bir satri insonni aql-farosat bilan ish tutishga undab turadi.

Kimdir shoirlik haqida: “dardi bor odam sheʼr yozadi, yozuvchi-shoir boʻladi”, desa, jimgina yelkamizni qisib qoʻyamiz.

Balki rostdir, dard – insonni kuchli, irodali qiladi, sabr-toqatga oʻrgatadi. Shu jihatdan olib qarasak, irodali, kuchli insonlar sabr-toqatli, metin bardoshli boʻladilar. Yaxshi sheʼr ham ana shu sabr-toqat va metin bardosh mevasi. Odiljonning “Buxorodan sevganman” deb nomlangan sheʼridan men ana shunday taassurot oldim. Sheʼrdagi lirik qahramon balki oʻzidir, balki boshqadir. Nima boʻlganda ham sabr suvini ichib, qatʼiyat va toqatidan kuch olib, metin bardosh bilan yashagan insongina muhabbat dardini yenga oladi:

“Yoʻllar olis boʻlsa ham,

Koʻngil yaqin boʻlsa bas!

Men Mangʻitda kuy chalsam,

Buxorodan kelar sas...”

Bu satrlardan mashhur “Tanovar”ning dillarni oʻrtovchi navolarini his etdingizmi?  Albatta! Ana shu navolar ogʻushida sevgilisi “yoʻliga koʻz tikib”, giryon yashayotgan oshiq (Odiljon)ning katta qalbini ham his etasiz. Buning uchun “Oila – muqaddas” kitobini oʻqing va zavq oling. Kitobning har bir sahifasidan hayot haqiqatlarini topasiz va:

– Amudaryoda shunday shoir ham bor ekan-da! – deya chin dildan hayratlanasiz.

Men esa Odiljon Shomurodovni yangi kitobi bilan, siz aziz kitobxonlarni esa ifori xush sheʼriy guldasta kitob javoningizdan joy olgani bilan tabriklayman.

Robiya YOʻLDOShEVA, Oʻzbekiston Yozuvchilar Uyushmasi aʼzosi. 

Qoraqalpogʻiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan jurnalist.